Child sexual abuse ကေလးသူငယ္ လိင္ေစာ္ကားမႈ

ကေလးသူငယ္ လိင္ေစာ္ကားမႈ Child sexual abuse ဆိုတာ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္အရ “အသက္မျပည့္ေသးတဲ့ ကေလးကို လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေစာ္ကားမႈ က်ဴးလြန္တာ” ကို ေခၚပါတယ္။ တိတိက်က်ေျပာရရင္ “က်ဴးလြန္သူကေန ကေလးငယ္ေတြကို လိင္ေက်နပ္မႈ ရခ်င္လို႔ ႏိႈးဆြမႈမွာအသံုးခ်တာ၊ လႊမ္းမိုးမႈ၊ အေယာင္ေဆာင္မႈ၊ အားသံုးမႈ၊ ဆြဲေဆာင္မႈေတြနဲ႔ လိင္ကိစၥအလို႔ငွာ တလြဲအသံုးခ်တာ ျဖစ္တယ္။ ကေလးငယ္မရဲ႕ အသက္ဟာ ဥပေဒအရေရာ ဇီဝကမၼအရပါ သေဘာတူညီခ်က္ ေပးႏိုင္ျခင္း မရွိေသးတဲ့အရြယ္ပါ။

အသက္မျပည့္ဆိုတာ ဘာလဲ
မဲေပးဘို႔က ၁၈ ႏွစ္၊ အရက္ဝယ္ခ်င္ရင္ ၁၈ ႏွစ္ (ျမန္မာျပည္မွာ အကန္႔အသတ္မရွိ)၊ အေရးေပၚတာေဆး ဝယ္ခ်င္ရင္ ၁၅ ႏွစ္ (ျမန္မာျပည္မွာ အကန္႔အသတ္မရွိ)။ သားအိမ္ဝကင္ဆာ ကာကြယ္ေဆးထိုးရမဲ့ အသက္ ၉ ႏွစ္။ လိင္ေစာ္ကားတာ ခံရႏိုင္တဲ့အသက္ တကမာၻအလံုးမွာ အကန္႔အသတ္မရွိ။

အေမရိကန္ ေရာဂါထိန္းခ်ဳပ္ေရးနဲ႔ ကာကြယ္ေရးဌာန (CDC) သုေတသနတခုအဆိုအရ အဲလိုအမႈေပါင္း တႏွစ္ ၃႕၆ သန္း တိုင္တန္းတာရွိတယ္။ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ေအာက္ ေယာက္်ားေလး ၆ ေယာက္မွာ ၁ ေယာက္နဲ႔ မိန္းကေလး ၄ ေယာက္မွာ ၁ ေယာက္ အဲလိုမ်ိဳး တနည္းနည္းနဲ႔ ေစာ္ကားခံေနၾကရတယ္။ အသက္နဲနဲပိုၾကီးလာေလေလ ေစာ္ကားခံရတာ မ်ားေလေလ ျဖစ္တယ္။ ဥပမာ ၃ ႏွစ္ေအာက္ကေလးေတြက ၁ဝ% ရွိျပီး ၁၂ ႏွစ္အထက္က ၃၆% ရွိတယ္။ မသန္မစြမ္းျဖစ္ေနၾကသူ (အျမင္အားနည္း၊ အၾကားအားနည္း၊ စိတ္ေရာဂါသည္) ျဖစ္ရင္ ပိုျပီး ခံရတဲ့ႏွဳန္း ျမင့္တယ္။

နမ္းျခင္း၊ မဖြယ္မရာ ကိုယ္ခႏၶာေနရာ (လိင္အဂၤါ၊ ႏို႔ နဲ႔ တင္ပါး) ေတြမွာ ထိကိုင္ျခင္း၊ အာသာေျဖျခင္း၊ ပါးစပ္-လိင္အဂၤါေတြ ထိစပ္ျခင္း၊ လိင္အဂၤါနဲ႔ လက္ေခ်ာင္းထိုးသြင္းျခင္း၊ ဓါတ္ပံုနဲ႔ ဗီဒီယိုေတြၾကည့္ေစျခင္း၊ အဝတ္အစား ေဖၚခြ်တ္ေစျခင္း၊ ႏႈတ္အားျဖင့္ လိင္စိတ္ဆိုင္ရာ စကားေတြေျပာဆိုျခင္း၊ အခေၾကးေငြယူတဲ့ လိင္လုပ္ငန္းမွာ အသံုးခ်ျခင္း စတာေတြပါတယ္။ ထိေတြ႔မႈမပါဘဲနဲ႔လဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဥပမာ ကေလးသူငယ္ ညစ္ညမ္းဗီဒီယိုလုပ္ငန္း။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ပင္ဆယ္လ္ေဗးနီးယား၊ ေက်ာင္းစိတ္ပညာရွင္မ်ားအသင္းရဲ႕ ၂ဝ၁၁ ထုတ္ လက္စြဲစာအုပ္ထဲမွာ အမ်ိဳးအစား ၁ဝ မ်ိဳးပါတယ္။
၁။ Rape အဓမၼက်င့္ျခင္း (မုဒိန္း)
၂။ Sexual assault လိင္ေစာ္ကားျခင္း၊
၃။ Involuntary deviate sexual intercourse သေဘာမတူ ျပဳက်င့္ျခင္း၊
၄။ Aggravated indecent assault မဖြယ္မရာျပဳျခင္း၊
၅။ Molestation ေစာ္ကားျခင္း၊
၆။ Incest အမ်ိဳးျခင္းေပါင္းသင္းျခင္း၊
၇။ Indecent exposure မေဖၚအပ္သည္ကို ခြ်တ္ေဖၚျခင္း၊
၈။ Prostitution ျပည့္တန္ဆာလုပ္ျခင္း၊
၉။ Sexual abuse လိင္တလြဲသံုးျခင္း
၁ဝ။ Sexual exploitation လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အျမတ္ထုတ္ျခင္း

တလြဲအသံုးခ်ခံရသူေတြဟာ မိန္းကေလးေတြေရာ၊ ေယာက္်ားေလးေတြပါျဖစ္တယ္။ အေျဖာင့္သမား (ေယာက္်ား+မိန္းမ) ေတြကေရာ ေဂး (လိင္တူ) ေတြကပါလုပ္တယ္။ ၂ဝဝ၉ ခုႏွစ္က ႏိုင္ငံေပါင္း ၂၂ ႏိုင္ငံကို ဆန္းစစ္မႈလုပ္ေတာ့ ဒီလိုေတြ ေတြ႔ရွိခဲ့တယ္။
(က) က်ဴးလြန္ခံရသူေတြ
• မိန္းကေလး = ၁၉႕၇%
• ေယာက္်ားေလး = ၇႕၉% (ခ) ေနရာေဒသေတြ
• အာဖရိက = ၃၄႕၄%၊
• အာရွ = ၂၃႕၉%၊
• အေမရိက = ၁ဝ႕၁%
• ဥေရာပ = ၉႕၂%၊ (ဂ) က်ဴးလြန္သူေတြ
• ၆ဝ% အသိမိတ္ေဆြေတြ (အိမ္နီးခ်င္း၊ ကေလးထိန္း၊ ဆရာသမား၊ ကိုးကြယ္ထားသူေတြ)၊
• ၃ဝ% အမ်ိဳးေတာ္သူေတြ၊
• ၁ဝ% တစိမ္းတရံေတြ၊
• ၁၄-၄ဝ% အရြယ္ေရာက္ အမ်ိဳးသမီးေတြ၊
• ၆% အရြယ္မေရာက္ေသး မိန္းကေလးေတြ။

က်ဴးလြန္သူေတြရဲ႕ ေနာက္ေၾကာင္းကိုလိုက္ရင္ သူတို႔ဟာ အရင္ကလဲ အဲလိုလုပ္ဘူးသူေတြျဖစ္တတ္တယ္။ ၁၇-၁၂-၁၂ ေန႔မွာ လူ ၂ ဦးကေန အရြယ္မေရာက္မိန္းကေလးေတြကို ေစာ္ကားတယ္ဆိုတဲ့သတင္း ဘီဘီစီမွာ ပါခဲ့တယ္။ (ေပါလ္ ေသာမတ္စ္) အသက္ ၅ဝ ကေန အမႈေပါင္း ၂၅ ခုနဲ႔ အသက္ ၄ဝ ရွိ (ဂ်ယ္ရီ လီ) မွာ အမႈေပါင္း ၃ မႈကို ၁၄ ႏွစ္အတြင္းမွာ က်ဴးလြန္ခဲ့ၾကတာျဖစ္တယ္။ က်ဴးလြန္းသူေတြဟာ အရက္ ဒါမွမဟုတ္ မူးယစ္ေဆး သံုးစြဲသူေတြျဖစ္တတ္တယ္။ သူတို႔ဟာ အသက္ျပည့္သူေတြနဲ႔ဆိုရင္ လိင္ေက်နပ္မႈအရနည္းသူ၊ စိတ္လႈတ္ရွားမႈကို မထိန္းႏိုင္သူေတြနဲ႔ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ခ်ိဳ႕ယြင္းေနသူေတြ ျဖစ္တာေတြ႔ရတယ္။

ေစာ္ကားခံထားရသူေတြ ဘယ္လိုေနမလဲ
• ၄ဝ% မွာ လကၡဏာမျပပါ။ မျပဘူးဆိုတာ အေကာင္းပကတိေတာ့ မဟုတ္ပါ။
• ခံစားရမွာေတြက ေရတိုနဲ႔ ေရရွည္ က်န္းမာေရးထိခိုက္တာေတြျဖစ္တယ္။ စိတ္က်န္းမာေရး၊ စိတ္လႈတ္ရွားမႈ ရုပ္ပိုင္းနဲ႔ လူမႈေရးပိုင္းေတြမွာ အႏုတ္သေဘာေတြ အနည္းနဲ႔ အမ်ား သက္ေရာက္တာ ခံၾကရတယ္။
• စိတ္ဓါတ္က်ျခင္း၊ အျပစ္ရွိေနတယ္လို႔ ခံစားေနရျခင္း၊ ေၾကာက္စိတ္ဝင္ေနျခင္း၊ ဒဏ္ခံရျပီးေနာက္ စိတ္ဖိအား မ်ားေနျခင္း၊ သီးျခားေနလိုစိတ္နဲ႔ စိုးရိမ္စိတ္ကဲေနျခင္း၊ အစားအေသာက္မွာ ျပႆနာရွိျခင္း၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကို အထင္ေသးျခင္း၊ စတာေတြျဖစ္ေနႏိုင္တယ္။
• အမူအယာျပႆနာေတြလဲ ရေနႏိုင္တယ္။ ေက်ာင္းမွာ စာသင္ရတာ စိတ္ဝင္စားမႈနည္းလာတာ၊ မူးယစ္ေဆးဝါး လိုက္စားခ်င္လာတာ၊ ဖ်က္လိုဖ်က္ဆီး လုပ္ခ်င္စိတ္ေပါက္တာ၊ ရာဇဝတ္မႈက်ဴးလြန္ခ်င္လာတာ၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကို သတ္ေသခ်င္စိတ္ဝင္လာတာေတြ။
• လိင္ကိစၥမွာ ေပါ့ေပါ့တြက္ရာကေန စိတ္ခ်ရတဲ့ လိင္ဆက္ဆံေရးကို လိုက္နာတာနည္းလို႔ လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါေတြ ပိုရၾကတယ္။ မီးေကာင္ေပါက္အရြယ္မွာ မလိုခ်င္တဲ့ ကိုယ္ဝန္ရတာ ၂၅% ရွိတယ္။
• ၂ဝ၁ဝ ခုႏွစ္တံုးက ကေလးေပါင္း ၁၅၃၇ ေယာက္ဟာ ဒီလိုခံရတာေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ျပီး ေသဆံုးခဲ့ၾကရတယ္။
• တၾကိမ္တခါ မဖြယ္မရာအျပဳခံရဘူးသူေတြဟာ တနည္းနည္းနဲ႔ ထပ္ေစာ္ကားခံရတာေတြလဲ ေတြ႔ရတယ္။

အြန္လိုင္း မယဥ္ေက်းမႈ သတိျပဳ
အေမရိကားမွာ အသက္ ၂၁ ႏွစ္သား (ဒီဗြန္ ကင္န္) ကေန ၁၃ ႏွစ္သမီးေလးကို ေဖ့စ္ဘြတ္မွာေတြ႔ျပီး ဆက္ဆံတဲ့အထိ ျဖစ္ခဲ့တယ္။ အမွန္က မိန္းကေလးကိုယ္တိုင္က ၁၈ ႏွစ္ျပည့္ျပီလို ညာခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာက ေဖ့စ္ဘြတ္ကို သံုးၾကတာမ်ားတယ္။ နာမည္ရင္းမဟုတ္သူကမ်ားျပီး About မွာ လိမ္ညာထားသူေတြလဲ မနည္းဘူး။ သတိေပးခ်င္တာက သားေကာင္လဲျဖစ္ႏိုင္ျပီး ရာဇဝတ္သားလဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။

၂ဝ၁၁ မတ္လထဲမွာ ဥေရာပရဲအဖြဲ႔ Europol ယူရိုပိုလ္ ကေန အဖြဲ႔ဝင္ေပါင္းက ၆၇ဝ ရွိတဲ့ အြန္လိုင္းရာဇဝတ္မႈဂိုဏ္း Paedophile ring ဆိုတာကိုျဖိဳခြဲျပီး ကေလးေပါင္း ၂၃ဝ ကိုကယ္ခဲ့ရတယ္။ Pedophilia ဆိုတာ စိတ္ေရာဂါတမ်ိဳးသာ ျဖစ္တယ္။ ၁၆ ႏွစ္သားေလးေတြကေန အသက္ ၁၁ ႏွစ္အရြယ္ အပ်ိဳေဘာ္မဝင္ေသးတဲ့ မိန္းကေလးေတြအေပၚမွာ အထူးစိတ္ဝင္စားတာကိုေခၚပါတယ္။

ဘာသာေရး
ျမန္မာျပည္မွာ ဘာသာေရးမုန္းတီးမႈေတြ ျဖစ္ေနေသးခ်ိန္မွာ ေရးေတာ့မေရးခ်င္ပါ။ ဒါေပမဲ့ သတိထားစရာ စံုေစ့ခ်င္လို႔ ထည့္ပါရေစ။ ၆-၁၁-၂ဝ၁၂ ေန႔သတင္းတခုထဲမွာ ျဗိတိန္မွာ မြတ္ဆလင္ေတြကေန ေစာင့္ေရွာက္ေရး ေဂဟာေတြမွာ အရြယ္မေရာက္ေသးတဲ့၊ ခုခံမႈလည္း အားနည္းေနတဲ့ မိန္းကေလးေတြကို အုပ္စုလိုက္ အဓမၼက်င့္ၾကတယ္လို႔ ပါခဲ့တယ္။ သတင္းကိုတင္တဲ့အခါ ေရွးေခတ္ ေအာ္တိုမန္ တာ့ခ္ေတြကေန ဆားဗီးယန္း ေအာ္သိုေဒါက္စ္ ဘရားေက်ာင္းထဲမယ္ ခရစ္ယန္အမ်ိဳးသမီးေတြကို အုပ္စုလိုက္ အဓမၼဆက္ဆံမႈျပဳေနၾကတဲ့ ပန္းခ်ီကားနဲ႔ တြဲထားပါတယ္။ လန္ကရွိဳင္းယား နဲ႔ လီဗာပူးမွာ ျဖစ္ခဲ့တာကေတာ့ ဘာသာသူတူ မြတ္ဆလင္ မိန္းကေလးငယ္ေတြျဖစ္ပါတယ္။

အခုရဟန္းမင္းၾကီးရဲ႕အရင္ (ပုတ္ပ္) လက္ထက္မွာ လိင္နဲ႔ဆိုင္တဲ့သတင္းေတြ အမ်ားၾကီးထြက္ခဲ့ပါတယ္။ တျခား ဘာသာေတြမွ မဟုတ္ပါ။ သကၤန္းဝတ္နဲ႔ မေတာ္တေရာ္ပံုေတြ၊ ဗီယိုေတြ ေတြ႔ေနၾကတယ္မဟုတ္ပါလား။ ဘာသာေရးသာ မဟုတ္ေသးျပန္ပါ။ ေပ်ာက္ေစဆရာ၊ ေဗဒင္ဆရာေတြလဲ ပါတာဘဲ မဟုတ္ပါလား။

ဘယ္လိုတာကြယ္မလဲ
• အသိေတြ၊ မိတ္ေဆြ (ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖရင္းေတြလဲပါတယ္)၊ အိမ္နီးခ်င္းေတြကို ၾကပ္ၾကပ္ သတိထားပါ။
• တစိမ္းတရံမွန္ရင္ စကားေတာင္သြားမေျပာနဲ႔ ဥပေဒသ ဒီေနရာမွာ သိပ္အသံုးမက်ပါ။
• အမ်ိဳးေတာ္တာဘဲ ေပြ႕ဖက္နမ္းရံႈ႕တာ ကိစၥမရွိပါ မလုပ္ပါနဲ႔။
• မျမင္ကြယ္ရာမွာ အမ်ိဳးေတာ္ေတာ္၊ အသိျဖစ္ျဖစ္ ဘယ္သူနဲ႔ထားခဲ့ရပါေစ၊ စိတ္မခ်ပါနဲ႔။
• အမ်ားၾကည္ညိုခံရတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ဘဲဆိုျပီး ကိုယ့္ကေလးကို လႊတ္ထားမေပးပါနဲ႔။
• ကိုယ့္ကေလးနဲ႔ကိုယ္ ဆက္သြယ္ေရး ေကာင္းေကာင္းထူေထာင္ပါ။ ေမးတာကို အားေပးပါ။ ေျဖရာမွာ အားမနည္းပါနဲ႔။
• မမွန္ဘူးထင္တာကို ျပန္ေျပာဘို႔၊ တိုင္တန္းဘို႔ အားေပးပါ။ တရားဥပေဒက ခြင့္ျပဳတာလဲ သင္ေပးပါ။
• ကိုယ့္ကေလးကိုယ္ လိင္က်န္မာေရး အေျခခံေလာက္သင္ထားေပးပါ။ လိုအပ္ရင္ ဆရာဝန္အကူအညီယူပါ။

ကေလးေတြကို လိင္မႈဆိုင္ရာ မဖြယ္မရာသတင္းေတြ (ဂူဂယ္လ္) မွာ ရိုက္ရွာရင္ တသီတတန္းၾကီး ေတြ႔ပါလိမ့္မယ္။ ဗာတီကန္စီတီး၊ ပင္တာဂြန္၊ ေဟာလိဝုဒ္၊ နာမည္ၾကီး ထိပ္သီးေတြပါေနတယ္။ သူမ်ားေတြဆီမွာ အဲေလာက္ေတာင္ ျဖစ္ေနသလား၊ မကဲ့ရဲ႕ပါနဲ႔။ ကိုယ့္ဆီမွာ ဂူဂယ္ ရွာေဖြအင္ဂ်င္က ဝင္မရလို႔သာ လူမမယ္ ျမန္မာကေလးေတြ ဘယ္ေလာက္ထိ ေစာ္ကားမႈခံေနရသလဲ မသိႏိုင္တာသာ ျဖစ္ပါမယ္။ ျပဳျပင္စရာေတြ သိန္းေျခာက္ေသာင္းထဲမွာ ဒီအေၾကာင္းလဲ ထည့္ၾကပါခင္ဗ်ား။ “အရြယ္ငယ္ေသး မိန္းကေလး ေစာ္ကားခံရမႈေဘးက ေဝးၾကပါေစ။”

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၆-၅-၂ဝ၁၃
Read more...

Diet for breastfeeding mother ႏို႔တိုက္မိခင္ ဘာစားခ်င္လဲ

“မိခင္မ်ားေန႔” အမီ ေမးခြန္းရွိလို႔ ဒီစာေလးေရးပါတယ္။ မိခင္ႏို႔တလံုးဘိုးေက်ၾကျပီလား ဆန္းစစ္ၾကရေအာင္ဗ်ား။

“ႀကံဳႀကိဳက္ႀကိဳး၍၊ ျပည့္ျဖိဳးေအာင္ ႕႕႕၊ မိခင္ႏို႔ဘိုး၊ အဘက်ိဳးကို၊ ေဖာင္ျဖိဳးနားဝယ္ေထာင္ေလာ။ ရွိဳူး ႕႕႕”

• ႏို႔ရည္ဟာ အေရအတြက္ေရာ အရည္အေသြးပါ ေကာင္းဘို႔ လိုတယ္။ အစားအေသာက္အေပၚမွာ မူတည္တယ္။
• ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနတံုးမွာ စားရမွာေတြသာ ဆက္စားပါလို႔ ေျပာရင္မမွားပါ။
• ႏို႔တိုက္မိခင္ တေယာက္ဟာ တေန႔မွာ ၅ဝဝ ကယ္လိုရီ ပိုစားဘို႔လိုတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အစားပိုစားရမယ္ဆိုတာ အေျခခံျဖစ္တယ္။
• ကလိုရီ တေန႔မွာ ၂၅ဝဝ စားသံုးပါ။ ၃ လေက်ာ္ရင္ ၂၈ဝဝ ကလိုရီစားပါ။
• တေန႔ ၄-၅ ထပ္စားႏိုင္တယ္။ “ကလိုရီတြက္မေနနဲ႔ ဆာရင္စား” ဆိုတဲ့ ဥပေဒသလဲ သံုးႏိုင္ပါတယ္။
• ကေလးမိခင္ကေန တေန႔မွာ ႏို႔ရည္ ၂၃ -၂၇ ေအာင္စ (၆၅၂ - ၇၆၅ ဂရမ္) ထြက္ပါတယ္။
• ကေလးဟာ မိခင္ႏို႔ကေန တေန႔မွာ ကလိုရီ ၁ဝဝဝ ေလာက္ရေနသင့္တယ္။
• ေခြ်းပိုထြက္တာ သတိထားပါ။ ေရပိုေသာက္ပါ။ တေန႔မွာ ေရ ၂႕၅ လီတာကေန ၃ လီတာ ေသာက္ပါ။ ဒိထက္မ်ားတာေတာ့ မသင့္ပါ။ ႏို႔ရည္လိုတာထက္ ပိုထြက္ႏိုင္တယ္။
• အစားအေသာက္ထဲမွာ အမယ္စံုရမယ္။ အာဟာရဓါတ္ ၇ မ်ိဳး = Carbohydrates (ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိတ္)၊ Proteins ပရိုတင္း၊ Fats အဆီ၊ Vitamins ဗီတာမင္မ်ား၊ Minerals ဓါတ္ဆားမ်ား၊ Fiber (ဖိုင္ဗာ)ႏွင့္ ေရ။
• ပရိုတင္း (အသား၊ ဥ၊ ပဲအမ်ိဳးမ်ိဳး) ပိုစားပါ။ တေန႔မွာ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ၁ ေပါင္ရွိသူက ၁ ဂရမ္ ပံုေသနည္း သံုးႏိုင္ပါတယ္။
• ဒီထဲမွာ Calcium ကယ္လ္စီယမ္ ၁ ကြာတ (၄ဝ ေအာင္စ) မွာ ၃၃ဝ မီလီဂရမ္ပါတယ္။ တေန႔မွာ Calcium 1,200 milligrams လိုတယ္။
• ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ကတည္းက ေသာက္ခဲ့ရတဲ့ Vitamin B 9 ေခၚတဲ့ Folic acid ေဖါလစ္အက္စစ္ လိုမယ္။
• Zinc သြပ္ဓါတ္လိုမယ္။ တေန႔မွာ 15 to 20 milligrams လိုတယ္။
• Vitamin A မလိုပါ။
• ဆီ-အဆီကိုေတာ့ ေကာင္းတာေရြးသံုးပါ။ Saturated fats နည္းေစပါ။ Trans fats ေရွာင္ပါ။
• အေမႊးနံ႔သာထည့္တာ သိပ္ဂရုစိုက္စရာ မလိုပါ။ အစပ္စားတာေတာင္မွ အလြန္အက်ဴးေရွာင္စရာမလိုပါ။ အရသာေတြ႔မွ မ်ားမ်ားစားႏိုင္တယ္ မဟုတ္ပါလား။
• Calcium ထဲမွာ Vitamin D ပါတာကပိုေကာင္းတယ္။ Vitamin D 600 IU (15 micrograms) (4,000 IU ထက္မပိုေစရပါ။)
• မိခင္ႏို႔တမ်ိဳးထဲကေန ကေလးအတြက္ ဗီတာမင္ ဒီ မလံုေလာက္ပါ။ American Academy of Pediatrics ကေန အၾကံျပဳထားတာကေတာ့ 400 IU (10 micrograms) ကေလးကို တိုက္ပါလို႔ျဖစ္တယ္။
• Docosahexaenoic acid (DHA) = Omega-3 fatty acid ငါးထဲကရတယ္။ American Academy of Pediatrics ကေန 200 to 300 mg DHA လိုတယ္လို႔သတ္မွတ္ပါတယ္။
• တျခားအခ်ိန္ေတြမွာလိုဘဲ အစားအေသာက္ထဲ ပိုးသတ္ေဆးေတြ၊ ေဟာ္မုန္းေဆးေတြပါတာကို ေရွာင္ပါ။ ေအာ္ဂဲနစ္အစားအေသာ္ေတြ ေရြးစားပါ။
• ေကဖင္း (ေကာ္ဖီ) ေလွ်ာ့ေသာက္ပါ။
• ေနမေကာင္းလို႔ေဆးေသာက္တာမွာေတာ့ ဆရာဝန္ကုိ အရင္တိုင္ပင္ပါ။ ပိုးေသေဆး၊ ဆာလ္ဖါေဆး၊ ဝမ္းႏုတ္ေဆး၊ အိုင္အိုဒင္းပါတဲ့ေဆးေတြက ႏို႔ထဲပါလာႏိုင္တယ္။
• အရင္ကဆိုရင္ အရက္ေဆးလိပ္ မေျပာစရာမလိုဘူး။ ခုေခတ္မွာ လူငယ္လူရြယ္ေတြ မိန္းကေလးေတြပါ ဘီယာ၊ အရက္ “မယဥ္ေက်းမႈ” ကို အဟုတ္ထင္ေနၾကတာ စိတ္မေကာင္းပါ။ ကိုယ့္ကေလးခ်စ္ရင္ ဆင္ျခင္ၾကပါ။

သိဒတၳမင္းသားကိုေမြးျပီး သူ႔မိခင္ဟာ ၇ ရက္သာ အသက္ရွင္လို႔ မိေထြးေတာ္ကေန ဆက္ျပီး ႏို႔ခ်ိဳ တိုက္ေၾကြးခဲ့ရတယ္။ မိေထြးေတာ္ရဲ႕ ႏို႔ဖိုးအေၾကြးကို ျမတ္စြာဘုရားကေန ဓမၼႏို႔ရည္နဲ႔ ျပန္ဆပ္ခဲ့လို႔ ေဂါတမီ ေထရီမၾကီး အကြ်တ္တရား ရသြားေစခဲ့တယ္။

• Nutrition Facts အျမစ္-အသဲ ခြဲသိရေအာင္ http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2011/03/nutrition-facts.html
• Nutrition အာဟာရ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2009/12/nutrition.html
• Omega-3 (အိုမီဂါ သရီး) ဘာလို႔ နာမည္ၾကီး http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/11/omega-3.html
• Organic Food (ေအာ္ဂဲနစ္) http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/09/organic-food.html
• Trans fats အညာသားမ်ား ဆီစားၾကသည္ http://my-sayawun-life.blogspot.in/2010/10/trans-fats.html
• Folic acid ေဖါလစ္-အက္စစ္ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/11/folic-acid.html
• Calcium blood test (ကယ္လ္စီယမ္) စစ္ေဆးျခင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2013/02/calcium-blood-test.html
• Zinc သြပ္ဓါတ္ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/12/zinc.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၂-၅-၂ဝ၁၃
Read more...

HIV/AIDS and Natural Environment ပါတ္ဝန္းက်င္ကေန HIV ကူးသလား

Mon, May 6, 2013 at 2:22 PM
HIV ရွိတဲ့သူသံုးထားတဲ့ ေသြးေပခ်င္လည္း ေပဘူးထားမဲ့ အရာေတြကို ေနာက္လူက ကိုင္ရင္ကူးလားဆရာ။ HIV ပိုးရွိတဲ့သူ သံုးေနက်ဓါးကို သံုးမိပါတယ္၊ လက္လည္းရွသြားၿပီးေတာ့ ေသြးလည္းထြက္ပါတယ္၊ ကူးႏိုင္လားဆရာ။ သူရွဘူးလားေတာ့ မသိပါဘူးဆရာ။ HIV ပိုးက ေလထဲမွာ ၾကာၾကာအသက္မရွင္ဘူးဆိုဆရာ။

How Long Can HIV Live Outside the Body? ကိုယ္ခႏၶာအျပင္ဘက္မွာ HIV ဗိုင္းရပ္စ္ဟာ ဘယ္ေလာက္ၾကာၾကာ အသက္ရွင္ေနႏိုင္သလဲ Transmission ကူးစက္နည္းလမ္း
ပိုးရွိေနသူရဲ႕ Blood ေသြး၊ Semen ေယာက္်ားသုက္ရည္၊ Vaginal fluid မိန္းမဗဂ်ိဳင္းနားအရည္၊ Breast milk ႏို႔ရည္၊ Saliva တံေတြး၊ သြားရည္၊ Tears မ်က္ရည္ (ရွားရွားပါးပါး) ေတြထဲမွာ ပိုးပါေနႏိုင္တယ္။ ဒီအရည္အမ်ိဳးမ်ိဳးဟာ အဖက္လူရဲ႕ ကိုယ္ခႏၶာအရည္တမ်ိဳးမ်ိဳး (အထူးသျဖင့္ ေသြး) နဲ႔ ထိစပ္မႈျဖစ္မွသာ ကူးစက္တယ္။

Viral Reproduction ဗိုင္းရပ္စ္ မ်ိဳးပြါးျခင္း
HIV ပိုးဟာ သက္ရွိလူရဲ႕ ကိုယ္ခႏၶာထဲမွာသာ မ်ိဳးပြါးျခင္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္ခႏၶာအျပင္ေရာက္သြားရင္ မ်ိဳးပြါးႏိုင္စြမ္း နဲ႔ ကူးစက္ႏိုင္စြမ္းဟာ မိနစ္ အနည္းငယ္သာရွိတယ္။

Survival Factors အသက္ရွင္ႏိုင္စြမ္းကိုသက္ေရာက္ေစတဲ့ အေၾကာင္းအခ်က္ေတြ
အျပင္မွာ ဘယ္ေလာက္ၾကာၾကာ ရွင္မလဲဆိုတာ ပိုးေရာက္ေနတဲ့ေနရာရဲ႕ အပူခ်ိန္ နဲ႔ ေအာက္စီဂ်င္ အေပၚမွာ မူတည္တယ္။ ပိုးအေရအတြက္ အနည္း-အမ်ားေပၚလဲ မူတည္ေသးတယ္။ ဓါတ္ခြဲခန္းမွာ စမ္းသပ္တဲ့အခါ ၁၅ ရက္ထက္ ပိုျပီး မရွင္ၾကတာေတြ႔ရတယ္။ ဒီလိုစမ္းသပ္တာဟာ ပိုးေတြကို လူ႔ကိုယ္ထဲကအေျခအေနမ်ိဳးေတြနဲ႔ အတိအက်ရွိေအာင္ စီမံထာတာ ျဖစ္တယ္။ တကယ္တန္း ကိုယ္ခႏၶာအျပင္ဘက္မွာ အဲလိုအေျခအေနမ်ိဳးဆိုတာ ဘယ္ေနရာမွာ မရွိပါ။ ဒါေၾကာင့္ ၁၅ ရက္အထိ လံုးဝ မရွင္ႏိုင္ၾကပါ။

Needles ေဆးထိုးအပ္
ေဆးထိုးပိုက္နဲ႔ ေဆးထိုးအပ္ေတြထဲမွာ ၾကာၾကာေနႏိုင္ၾကတယ္။ ရက္အနည္းငယ္လို႔ ေျပာႏိုင္တယ္။ ေသြးက ခ်က္ခ်င္း ေျခာက္ေသြ႔သြားတာ မဟုတ္လို႔ျဖစ္တယ္။

Environmental Contraction ပတ္ဝန္းက်င္အေျခအေန
ဓါတ္ခြဲခန္းထဲမွာ ပိုးေတြခ်ည္းသပ္သပ္ထားတယ္။ ပါတ္ဝန္းက်င္သဘာဝအေျခအေနမွာ ဒီလိုထားတာေတြက ၉ဝ-၉၉% ဟာ နာရီမ်ားစြာၾကာရင္ ေျခာက္သြားတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူ႔ကိုယ္အျပင္ဘက္ ပါတ္ဝန္းက်င္ကေန ကူးစက္တယ္ဆိုတာ သုည လို႔ေျပာႏိုင္တယ္။ ပိုးေတြဟာ ရိုးရိုး ေရနဲ႔ ဆပ္ျပာသံုးေဆးေၾကာတာ၊ အရက္ျပန္နဲ႔သုတ္တာနဲ႔ ေသကုန္တယ္။

Misconceptions အယူအဆမွားမ်ား
HIV ပိုးဟာ tears မ်က္ရည္၊ saliva သြားရည္-တံေတြး၊ sweat ေခြ်း၊ urine ဆီး၊ feces ဝမ္း နဲ႔ vomit အန္ဖတ္ေတြကေန (ေသြးပါမေနရင္) မကူးပါ။

Considerations သိထားပါ
HIV ပိုးဟာ အနာ-အဆာ၊ ထိခိုက္ဒဏ္ရာ၊ ကုပ္ျခစ္တာ မရွိတဲ့ အေရျပားအေကာင္းထဲကို ေဖါက္ျပီးဝင္မလာႏိုင္ပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၆-၅-၂ဝ၁၃
Read more...

အသဲေရာင္ (ဘီ) ေခြ်းကေန ကူးႏိုင္သည္

ေခြ်း နဲ႔ မ်က္ရည္ကေန HIV ကိုမကူးေစပါ၊ ဒါေပမဲ့ အသဲေရာင္ (ဘီ) ကူးစက္ႏိုင္တယ္ ဆိုတဲ့ က်န္းမာေရးသတင္းတပုဒ္ ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္က ထြက္ပါတယ္။ Hepatitis B အသဲေရာင္ (ဘီ) ပိုးဟာ ေခြ်းကေနလည္း ကူးစက္ႏိုင္တယ္လို႔ ပါတယ္။ Contact sports အာကစား လုပ္သူေတြအခ်င္းခ်င္း ေခြ်းကေနကူးႏိုင္တယ္လို႔ ဓါတ္ပံုနဲ႔ ေဖၚျပထားပါတယ္။ သုေတသနလုပ္သူေတြက အိုလန္ပစ္ နပမ္းသမား (ေယာက္်ား အသက္ ၁၈-၃ဝ) ၇ဝ ကို စမ္းခဲ့တာပါ။

HIV ကေတာ့ "မကူးစက္ႏိုင္တဲ့နည္းလမ္းေတြ" ထဲမွာ ေခြ်းကိုလည္း ထည့္ထားတာ သတိျပဳသင့္ပါတယ္။
• Touching or Hugging ထိကိုင္၊ ေပြ႔ဖက္ျခင္း၊
• Utensils, Towels, Bedding မီးဖိုေခ်ာင္သံုးပစၥည္းေတြ၊ မ်က္ႏွာသုတ္ပုဝါ၊ အိပ္ယာခင္း တြဲသံုးတာ၊
• Sweat or Tears ေခြ်း နဲ႔ မ်က္ရည္၊
• Swimming pools, Saunas, Hot tubs, Toilets ေရကူးကန္၊ ေရေႏြး၊ အပူေငြ႔၊ အိမ္သာ အတူသံုးတာ၊
• Coughs or Sneezes ေခ်ာင္းဆိုး၊ ႏွာေခ်။

Hepatitis B virus အသဲေရာင္ (ဘီ) ဗိုင္းရပ္စ္ဟာ ေသြး နဲ႔ ေသြးပါေနႏိုင္တဲ့ ကိုယ္ခႏၶာအရည္ကေနတဆင့္ ကူးစက္ႏိုင္တယ္။ နည္းလမ္းေတြကေတာ့
(၁) Sexual contact လိင္ကတဆင့္၊
(၂) Blood transfusions and transfusion with other human blood products ေသြးနဲ႔ ေသြးထဲကတခုခုကို လွဴျခင္း နဲ႔ သြင္းျခင္း၊
(၃) Re-use of contaminated needles and syringes ေဆးထိုးအပ္နဲ႔ ေဆးထိုးပိုက္ ျပန္အသံုးျပဳျခင္း၊
(၄) Vertical transmission from mother to child ကေလးမီးဖြါးေနစဥ္ မိခင္ကေန ကေလးကိုကူးျခင္းတို႔ျဖစ္တယ္။

မိခင္ေလာင္းဟာ HBsAg အေပါင္း ျဖစ္ေနျပီး ဘာမွ မလုပ္ဘဲ (ေဆးမကုဘဲ) ေနရင္ သူကေန ေမြးလာမဲ့ကေလးကို ေမြးေနတံုးကူးႏိုင္တဲ့ အခြင့္အလမ္း ၂ဝ% ရွိတယ္။ မိခင္ေလာင္းဟာ HBeAg အေပါင္းျပေနသူဆိုရင္ သူကေနေမြးလာမဲ့ကေလးကို ေမြးေနတံုး ကူးႏိုင္တဲ့ အခြင့္အလမ္း ၉ဝ% ရွိတယ္။

ေနာက္ျပီး အတူေနမိသားစုအတြင္းမွာ အေရျပားနဲ႔ အေရျပားႏုေတြမွာ ျမင္ရတာ ျဖစ္ျဖစ္ မျမင္ရတာျဖစ္ျဖစ္ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရတာ အနာအဆာ ရွိတာကေနတဆင့္ ကူးစက္ႏိုင္ေသးတယ္။ HBV ပိုးပါေနတဲ့ တံေတြး-သြားရည္ကေနလဲ အဲလိုရွိေနသူကို ကူးလာႏိုင္တယ္။

ဒါေပမဲ့ Hepatitis B ေတြေနတဲ့ လူၾကီးေတြရဲ႕ ၃ဝ% မွာ ဘယ္နည္းလမ္းကေန ကူးလာခဲ့သလဲဆိုတာ ေမးျမန္းစစ္ေဆးလို႔ မရတာေတြ႔ရတယ္။ (ဘီ) ပိုးကာကြယ္ေဆး စနစ္တက် ထိုးတားရင္ ပိုးရွိသူမိခင္ကေန ႏို႔တိုက္လို႔ကူးတယ္ဆိုတာ မေတြ႔ရေသးပါ။

Sweat Can Transmit Viral Infections http://news.softpedia.com/news/Sweat-Can-Transmit-Viral-Infections-48302.shtml?fb_action_ids=304402569689733&fb_action_types=og.likes&fb_source=aggregation&fb_aggregation_id=288381481237582

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၄-၂ဝ၁၃
Read more...

Home birth အိမ္မွာတင္ ေမြးခ်င္သလား

Home delivery လို႔ေရးလိုက္ရင္ အိမ္တိုင္ယာေရာက္ စာ၊ ပစၥည္း၊ စားစရာ လာပို႔တဲ့ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္လို႔ အဓိပၸါယ္ သက္ေရာက္သြားပါမယ္။ ဒါေၾကာင့္ Home birth အိမ္မွာတင္ ကေလးေမြးျခင္းလို႔ လုပ္လိုက္ပါတယ္။

Respect women's choice to have home birth: doctors “မိမိေနအိမ္တင္ ကေလးဖြါးလိုတဲ့ အမ်ိဳးသမီးဆႏၵကို ေလးစားသင့္” ဆိုတဲ့သတင္းက ၂၉-၄-၂ဝ၁၃ ေန႔မွာ (နယူးေယာ့ခ္) ကေနလာတာပါ။ ေဆးရံုမွာလာျပီး ကေလးမီးဖြါးတာဟာ အေကာင္းဆံုးလို႔ ဆရာဝန္ေတြက ယူဆ-လက္ခံ-က်င့္သံုးေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အၾကံျပဳခ်က္ကိုေတာ့ ကေလးအထူးကု ဆရာဝန္ေတြကေန ေျပာလိုက္တာပါ။

သတင္းေခါင္းစဥ္တင္ပံုက နည္းနည္း ႏိုင္ငံေရးဆန္တယ္ထင္ပါတယ္။ သေဘာက်သူေတြက အားေပးေထာက္ခံၾကမယ္။ ကြ်န္ေတာ္က အလုပ္ႏွစ္မ်ိဳးလံုးမွာ လုပ္ေနတာမို႔ ႏိုင္ငံေရးလုပ္ရာမွာ အထာေလးေတြ တခ်ိဳ႕ေတာ့ သိတာေပါ့။ အၾကိဳက္လိုက္ရင္ ၾသဘာေပးမယ္။ မၾကိဳက္ရင္ ေမတၲာပို႔မယ္။
ေဆးပညာေရာ ႏိုင္ငံေရးမွာပါ ေပၚျပဴလာလိုက္တာကို မယံုပါ။ အက်ိဳး-အျပစ္ ခ်င့္ခ်ိန္တာကိုသာ အားေပးပါတယ္။

မိခင္ေလာင္းက က်န္းမာေရးေကာင္း၊ အထဲကကေလးကလည္း အမႊာမဟုတ္ရပါ။ ေမြးေပးမဲ့ သားဖြါး ဆရာမကလည္း လက္မွတ္ရထားသူ ျဖစ္ရပါမယ္။ လိုအပ္လာရင္ ေဆးရံုကို ပို႔ဘို႔အတြက္ကိုပါ သေဘာတူထား၊ ျပင္ဆင္ထားဘို႔ လိုပါအံုးမယ္။ American Academy of Pediatrics အေမရိကန္ ကေလးေဆးပညာ အကယ္ဒမီရဲ႕ ေပၚလစီ ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ အဲလိုပါရွိထားပါတယ္။

အေမရိကားမွာ ၁% ကို အိမ္မွာတင္ေမြးၾကပါတယ္။ ခုေနာက္ပိုင္း တိုးလာေနပါေသးတယ္။ ဒီလို အိမ္မွာတင္ေမြတာရဲ႕ အေကာင္း-အဆိုးကို ဆရာဝန္ေတြအၾကား ျငင္းခံုေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ အိမ္မွာတင္ေမြးရင္ ကေလးေသဆံုးႏွဳန္းက ၁ဝဝဝ မွာ ၁ ေယာက္ပိုတာရွိတယ္။ ဘယ္လိုေၾကာင့္ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းတရားကေတာ့ တိတိက်က်ေျပာမရပါ။ ၁ဝ% ကေန ၄ဝ% အထိကို ေဆးရံုပို႔ေပးရတယ္ဆိုတဲ့ မွတ္တမ္းလည္း ရွိထားပါတယ္။

ေဆးရံုဆိုတိုင္း အစစစိတ္ခ်ရတယ္လို႔ေတာ့ အာမမခံႏိုင္တာ သိၾကပါတယ္။ ေဆးရံုေတြကေန ကူးစက္ေရာဂါေတြ မလိုဘဲ ရလာႏိုင္တယ္။ အခုေခတ္မွာ ေနာက္ထပ္တိုးလာတဲ့ ကူးစက္ေရာဂါမဟုတ္ဘဲ တိုးတက္လာေနတဲ့ အေလ့အထ တခုကေတာ့ ကေလးကို တကယ္တန္း မလိုအပ္ဘဲ ဗိုက္ခြဲေမြးတာျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာသာ မဟုတ္ပါ။ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာလဲ အဲလိုရွိေနတာျဖစ္ပါတယ္။ စာတပုဒ္ေရးထားပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေတာပိုင္းမွာေနၾကရတဲ့ လူဦးေရက အမ်ားၾကီး ပိုမ်ားတယ္။ ျမိဳ႕လို႔ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္အရ သတ္မွတ္ေပမဲ့ ေတာေတြမွာ ေနရတာနဲ႔ ကြာတာမဟုတ္တာက မ်ားပါတယ္။ သုေတသနေတာ့ ေသေသခ်ာခ်ာမသိပါ၊ ျမန္မာျပည္မွာ ကေလးမီးဖြါးၾကတာဟာ သားဖြါးဆရာမေတြနဲ႔ ေမြးၾကတာက ပိုမ်ားမယ္ထင္ပါတယ္။ ေတာတို႔ ေတာင္ေပၚတို႔ နယ္စပ္တို႔မွာ Auxiliary midwife အရံသားဖြါးဆရာမေတြနဲ႔ Traditional Birth attendant အရပ္လက္သည္ေတြကေန ေမြးေပးရတယ္။ အရပ္လက္သည္ေတြကို TBA training မြမ္းမံသင္တန္းေတြ ေပးရတယ္။ ဒါလဲ လံုေလာက္ေသးတာ မဟုတ္ေသးဘူး။

Home birth အိမ္မွာဘဲ ေမြးမလား
ANC ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေစာင့္ေရွာက္ျခင္းကို ပံုမွန္လုပ္ထားသူေတြသာ အိမ္မွာေမြးဘို႔ ေကာင္းမယ္။ ဆီးစစ္တာ၊ ကူးစက္ေရာဂါေတြ စစ္တာ လုပ္ထားရမယ္။ ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးတိုး၊ ကိုယ္ေရာင္တာေတြ ကင္းရွင္းရမယ္။ ေမးခိုင္ကာကြယ္ေဆး ATT ၂ ခါထိုးထားျပီး ျဖစ္ရမယ္။ ကိုယ္ဝန္ ေနာက္ပိုင္း (အာလ္ထြာေဆာင္း) ရ္ိုက္ထားျပီး ျဖစ္သင့္တယ္။ ကေလးအေနထား ဦးေခါင္းစိုက္ ျဖစ္ရမယ္။ အခ်င္းေနရာ အထက္မွာသာ ရွိရမယ္။ ေရျမႊာရည္ မနည္း-မမ်ားျဖစ္ရမယ္။

အိမ္မွာတင္ ကေလးေမြးခ်င္ရင္ အျပင္အဆင္ (ဆက္တင္) ေတာ့ လုပ္ထားဘို႔ လိုပါတယ္။ ျပင္ဆင္ထားဘုိ႔ Check list (ခ်က္-လစ္) ဆိုတာရွိရပါမယ္။
• ေနရာတခု၊ အခန္းတခု သတ္မွတ္ထားပါ။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ ကုတင္။ ကုတင္ကိုလည္း ေျခေထာက္ကို လိုအပ္ရင္ ျမွင့္ေပးဘို႔ ခုစရာ ဥပမာ အုတ္ခဲ အဆင္သင့္ထားပါ။ ကုတင္ေခါင္းရင္းဟာ ေျခရင္းထက္ နည္းနည္း ျမင့္ေနမွ ေရျမြာရည္၊ ေဆးရည္၊ ေသြးေတြ ေခါင္းရင္းဘက္ဆီ မလာေစဘူး။ ေမြးျပီးလို႔ မဆိုေကာင္းစကား ေသြးဖိအား က်ရင္ ေျခရင္းဘက္က ျမွင့္ေပးရမယ္။
• အခင္းစ၊ မိခင္အတြက္တခုနဲ႔ ကေလးအတြက္တခုလိုမယ္။ ဖြတ္ေလွ်ာ္၊ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ မီးပူတိုက္ထားတဲ့ (ေကာ္တြန္) အဝတ္စ ၄-၅ ထည္။ ကေလးအႏွီး၊ ကေလး ပတ္ေပးဘို႔ အေႏြးစ၊ ေရေႏြးက်ိဳစရာ မီး၊ ခြက္၊ အိုး၊ ဇလံု။
• မီးဖြါးျခင္း ပဌမအဆင့္ (ဗိုက္စနာခ်ိန္ကေန သားအိမ္အဝ လံုးဝပြင့္လာတဲ့အထိ) မွာ အစဦးဆံုး ဝမ္းျခဴေပးရလို႔ ဝမ္းျခဴစရာနည္းတခုခု အဆင္သင့္လုပ္ရမယ္။ တခါသံုး Sodium phosphate, Glycerin (30-50%) ဝမ္းျခဴစရာကို ေဆးဆိုင္ေတြမွာ ဝယ္လို႔ရတယ္။ အစဥ္အလာသံုး ေရေႏြးနဲ႔ ဆပ္ျပာနည္းလဲ ေကာင္းတာပါဘဲ။
• ေမြးေပးမဲ့ ဆရာဝန္၊ ဆရာမအတြက္ နံပါတ္မွန္တဲ့ Gloves # 6', 6½, 7, 7½ ရာဘာလက္အိပ္ တစံုစီ။ Apron ရင္ပတ္အကာစ၊ တခုစီ။
• Urinary catheter ဆီးျခဴပိုက္၊ ေမြးဖြါးျခင္း ပဌမ နဲ႔ ဒုတိယအဆင့္ေတြမွာ ဆီးအိမ္ျပားခ်ပ္ေနတာေကာင္းတယ္။
• Kidney tray ေက်ာက္ကပ္ပံုခြက္ ၁-၂ ခု၊
• Sponge forceps ဂြမ္းလံုးညွပ္ ေဖါ့ဆက္ပ္စ္ ၃ ခု၊ ၁ ခုကို သန္႔ရွင္းေရး၊ ၂ ခုကို ခ်က္ၾကိဳးညွပ္။
• Scissors ကပ္ေၾကး ၂ မ်ိဳး၊ ဆခုက ခ်က္ၾကိဳးျဖတ္ဘို႔၊ ေနာက္တခုက လိုအပ္ရင္ ေမြးလမ္းအဝခ်ဲ႕ဘို႔။
• Kochers’ forceps (ေကာကားစ္ ေဖါ့ဆက္ပ္စ္) လိုအပ္ရင္ ေရျမြာအိပ္ေဖါက္ဘို႔၊
• မိခင္၊ ကေလး သန္႔ရွင္းေပးဘို႔ Cotton 2” x 2” ျဖတ္ထားျပီး ဂြမ္းစ၊
• Cotton towel 6” x 6” လက္သုတ္ပုဝါ ၆ လကၼ x ၆ လကၼ၊ ၂ ခု၊ ဖြါးကာနီး ေမြးလမ္းေနရာကုိ ေရေႏြးကပ္ဘို႔၊
• Cord clamp ခ်က္ၾကိဳးညွပ္ကလစ္၊
• Suction machine ခြ်ဲစုတ္စက္ (ေျခေထာက္သံုး၊ လွ်ပ္စစ္သံုး)၊ Suction tube ခြ်ဲစုတ္ပိုက္ငယ္၊
• Chlorhexidine tube ခ်က္ၾကိဳးထည့္ပိုးသန္႔ေဆး၊ ေဆးဆိုင္ကေန အလြယ္ဝယ္ရတဲ့ ဒီညွစ္ဘူးေဆး သံုးလို႔ ကမာၻမွာ တႏွစ္ကို ကေလးေပါင္း ၅ သိန္းအသက္ကို ကယ္ႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
• သားဦးဆိုရင္၊ ဒါမွမဟုတ္ ေမြးဘူးသူျဖစ္ေပမဲ့ တခါတေလလိုအပ္သူအတြက္ ခ်ဳပ္ေပးဘို႔ ထံုေဆး (Xylocaine/Lidocaine 2%) + ခ်ဳပ္အပ္ (Triangular suturing curve needle)၊ ခ်ဳပ္ၾကိဳး (Thread/Silk/Nylon/Catgut 2-0, 3-0) + ပိုးသန္႔၊ ပိုးေသေဆးရည္ (Antiseptic) (Dettol/Methylated Spirit/ Chlorhexidine/Iodine) စတာေတြ ရွိရမယ္။
• IV set-up လိုအပ္ရင္ သြင္းေပးဘို႔ ေသြးျပန္ေၾကာသြင္း ေဆးပုလင္း + သြင္းပိုက္ အဆင္သင့္ထားရမယ္။
• Injection Oxytocin သားအိမ္ညွစ္ေဆး၊

ကေလးက ေမြးေမြးခ်င္း မငိုရင္၊ အသက္မရွဴေသးရင္ လုပ္ေပးဘို႔ Resuscitation equipment အသက္ရွဴ-ႏွလံုးခုန္ အေထာက္အကူ အစီအမံေတြ ရွိသင့္တယ္။ CPR ေခၚတဲ့ ေရွးဦးသူနာျပဳသင္တန္းမွာ သင္ေပးထားတာမ်ိဳး ဘာကိရိယာမွ မပါဘဲ လက္နဲ႔ ပါးစပ္သံုးျပီး လုပ္ေပးနည္း တတ္ထားရမယ္။ ေမြးကာစကေလးကို လုပ္ေပးရတာက လူၾကီးနဲ႔ မတူတာမို႔ သင္ယူထားရမယ္။ ဒီနည္းေၾကာင့္ ကြ်န္ေတာ့္ ဒုကၡသည္ ေဆးခန္းေလးမွာ Blue baby ေခၚတဲ့ ေမြးေမြးခ်င္း ျပာႏွမ္းေနတဲ့ ကေလးေတြေတာင္ လူ႔ေလာကထဲ ဝင္လာႏိုင္တာ မနည္းလွဘူး။ Oxygen (ေအာက္စီဂ်င္) ရွိသင့္တယ္။

Forceps မီးဖြါးျခင္း ဒုတိယအဆင့္ ကေလးထြက္လာျခင္းမွာ ျဖစ္သင့္တာထက္ ပိုၾကာေနရင္ ဆြဲေမြးေပးဘို႔ ကေလးေမြး ညွပ္ရွိထားရမယ္။ ဒါကိုေတာ့ ဆရာဝန္ေတြကသာ လုပ္သင့္တယ္။

ကေလးက မိခင္ဝမ္းကေနထြက္တာနဲ႔ သူ႔ကို ခြ်ဲစုတ္ေပး၊ သန္႔ရွင္းေပး၊ ခ်က္ၾကိဳးျဖတ္ေပး၊ အႏွီးရစ္ပတ္ေပးတာေတြ လုပ္ေပးဘို႔ စားပြဲ၊ ကုတင္ တခုအဆင္သင့္လုပ္ထားရမယ္။ ကေလးမီးဖြါးရတယ္ဆိုတာ အညစ္အေၾကးဘဲဆိုပါစို ဆီး-ဝမ္း သာမကဘူး၊ ေရျမြာရည္နဲ႔ ေသြးထြက္ပါမယ္။ ထြက္တာကလည္း ထြက္ေစခ်င္တဲ့အတိုင္း၊ ေမွ်ာ္လင့္ထားတဲ့အတိုင္း မဟုတ္တာက မ်ားတယ္။ စီးထြက္၊ ပန္းထြက္၊ ဘြမ္းကနည္းထြက္ႏိုင္တယ္။ ေဆးရည္ေတြလဲ သံုးရတာမို႔ ေမြးဖြါးတဲ့ အခန္းကို မေမြးခင္ေရာ ေမြးျပီးေနာက္မွာပါ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ေပးဘို႔ ၾကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားဘို႔ လိုတယ္။ မိခင္ေလာင္းဟာ ကိုယ္ဝန္ေစာင့္ေရွာက္မႈ လုပ္တံုးက စစ္ေဆးဘို႔လိုမွာေတြ စံုေစ့ေအာင္စစ္ထားလို႔ ကူးစက္ေရာဂါ ဘာမွမရွိရင္ တမ်ိဳးျဖစ္မယ္။ တကယ္လို႔ အသဲေရာင္ (ဘီ)၊ (စီ) နဲ႔ HIV ရွိေနရင္ တမ်ိဳးလုပ္ရမယ္။ STD လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါ ရွိရင္လဲ တမ်ိဳးစီစဥ္ထားရမယ္။

ေမြးျပီးျပီးခ်င္း ထိုး-တိုက္ရမဲ့ ကေလးအတြက္ ကာကြယ္ေဆးေတြ လက္လွမ္းမီရင္ ပိုေကာင္းတယ္။ BCG ဆိုတဲ့ တီဘီ ကာကြယ္ေဆးကို ျမန္ျမန္ထိုးေပးႏိုင္ေလ ေကာင္းေလျဖစ္တယ္။ ကေလးကို မ်က္စဥ္းခ်က္ခ်င္း ခပ္ေပးႏိုင္ရင္ ေကာင္းတယ္။ မိခင္ဟာ ကေလးဖြါးျပီးတာနဲ႔ သာအိမ္က ျပန္ငယ္လာတဲ့ျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္ နာတာကို ခံစားရမွာမို႔ အနာသက္သာေဆး ခ်က္ခ်င္း ေပးရႏိုင္တယ္။ ခ်ဳပ္ရတာရွိရင္ ပဋိဇီဝပိုးေသေဆးကို ပံုမွန္ေတာ့ ေလ့လာမႈေတြအရ ေပးစရာ လို-မလို တိတိက်က် မေျပာႏိုင္ေပမဲ့ အိမ္မွာေမြးသူဆိုရင္ ေပးတာက ပိုေကာင္းပါမယ္။ ကေလးအေမကို ေမြးဖြါးျခင္း တတိယ (အခ်င္းခ်ျခင္း) အဆင့္မွာ Oxytocin injection သားအိမ္ညွစ္ေဆးထိုးေပးဘို႔လဲ လိုမယ္။ PPH ေမြးဖြါးျပီး ေသြးသြန္တာကို ကာကြယ္ေစမယ္။

1. Respect women's choice to have home မိမိေနအိမ္တင္ ကေလးဖြါးလိုတဲ့ အမ်ိဳးသမီးဆႏၵကို ေလးစားသင့္ birth: doctors http://news.yahoo.com/respect-womens-choice-home-birth-doctors-040913138.html
2. LSCS in UK (ယူေက) မွာ ဗိုက္ခြဲေမြးတာ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/lscs-in-uk.html
3. Chlorhexidine for umbilical cord care: game-changer for newborn survival? http://www.ghspjournal.org/content/1/1/5.full

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂ဝ၁၃
Read more...

Pro-Life and Pro-Choice အသက္ နဲ႔ အဖ်က္

ကိုယ္ဝန္ကို တရားဝင္ဖ်က္သင့္-မသင့္ အသံေတြၾကားလာရျပီ။ လႊတ္ေတာ္အထိေရာက္ျပီး ဆရာဝန္ေတြကေန အေမလို႔ေခၚၾကတဲ့ ပါေမာကၡတဦးကလည္း သူ႔အျမင္ကိုတင္လာျပီ။ အသက္ဆံုးရံႈးမႈနည္းႏိုင္တယ္လို႔ေျပာတာဟာ ဖ်က္သာဖ်က္လို႔ ေျပာတာမဟုတ္ပါ။ ကြ်န္ေတာ့္အျမင္ကေတာ့ ခ်က္ခ်င္းဆံုးျဖတ္တာ မသင့္ေသးလို႔ထင္ပါတယ္။

ဒီ (အစ္ရွဴး) ကို ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ျငင္းေနၾကတာ အေမရိကားမွာေတာင္ အေတာမသတ္ႏိုင္ေသးပါ။ ႏွစ္ဖက္လံုးမွာ အားသာတာေတြေရာ အားနည္းတာေတြပါရွိတယ္။ အေမရိကားမွာလည္း (ဒီမိုကရက္) ေတြက Pro-choice ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ေရး အားေပးျပီး၊ ဘာသာေရးကို ပိုေလးစားတဲ့ (ရီပတ္ဘလစ္ကန္) ေတြက Pro-life အသက္ရွင္ ရပ္တည္ခြင့္ဘက္က ေနတယ္။

ဘာသာေရးက အမ်ားၾကီး လႊမ္းမိုးတာေတြ႔ရတယ္။ (ရိုမင္ကက္သလစ္) အမ်ားစုေနတဲ့ (အိုင္ယာလန္ ရီပတ္ဘလစ္) မွာ ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ျခင္းဟာ တရားဝင္မဟုတ္ပါ။ မႏွစ္က အိုင္ယာလန္မွာ အိႏၵိယအမ်ိဳးသမီး သြားဆရာဝန္ (ဆာဗီတာ ဟာလက္ပါနာဗာ) ကို ေဆးရံုက ကိုယ္ဝန္ဖ်က္မေပးလို႔ ေသဆံုးသြားေတာ့ ပြက္ေလာရိုက္သြားခဲ့တယ္။ ဆရာဝန္ေတြက ဥပေဒကိုသာ လိုက္နာၾကရတယ္။ အျဖစ္အပ်က္တခုေလာက္နဲ႔ေတာ့ ဥပေဒေျပာင္းဘို႔တြန္းအားက မလံုေလာက္ေသးျပန္ပါ။

Pro-Life (ပရို-လိုက္ဖ္) အသက္ရွင္ေရး အေလးေပးသူမ်ား
လူ႔အသက္ကို ကာကြယ္ေပးဘို႔ အစိုးရကေန တားျမစ္ေပးရမယ္။ Intent ဘယ္လိုရည္ရြယ္ခ်က္ရွိေနေန၊ Viability ရွင္ႏိုင္ေသးတယ္-မရွင္ႏိုင္ေတာ့ဘူး နဲ႔ Quality-of-life ေနရလို႔လည္း အရည္အေသြးျပည့္-မျပည့္ ဆိုတာေတြကို တြက္မေနဘဲ လူ႔အသက္ဆိုရင္ အကာကြယ္ေပးရမယ္လို႔ ဆိုလိုတယ္။ သူတို႔က ဒါေတြကို တားခ်င္ၾကတယ္။
• Abortion ကိုယ္ဝန္ဖ်က္တာ၊
• Euthanasia and assisted suicide ကိုယ့္ကိုယ္ကိုသတ္ေသတာနဲ႔ အဲလိုမ်ိဳးကိုအကူအညီေပးတာ၊
• The death penalty တရားခံကို ေသဒဏ္ခ်မွတ္တာ၊
• War, with very few exceptions (ခြ်င္းခ်က္နည္းနည္းကလြဲရင္) စစ္ပြဲေတြ။

Pro-Choice (ပရို-ခြ်ိဳက္စ္) အဖ်က္အားေပးသူမ်ား
သူတို႔ဘက္က ေလွ်ာက္လဲခ်က္ကေတာ့ လူတိုင္းဟာ ကိုယ့္မ်ိဳးပြါးစနစ္ကို ကိုယ့္ဘာသာ ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္ရွိသင့္တယ္။ သူ႔ရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္လြတ္လပ္ခြင့္ဟာ သူမ်ားေတြရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္လြတ္လပ္ခြင့္ကို မထိပါးသ၍ ဒီအခြင့္အေရးရွိရမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သူတို႔က ဒါမ်ိဳးေတြကို လိုခ်င္ၾကတယ္။
• Celibacy and abstinence လက္မထပ္ဘဲ အတူေနခြင့္၊
• Contraception use ကိုယ္ဝန္တားေဆး-တားနည္းေတြ နဲ႔ Emergency contraception use အေရးေပၚတာေဆး-တားနည္းေတြ တရားဝင္ ေရာင္းခ်၊ ဝယ္ယူခြင့္၊
• Abortion, for the first two trimesters of pregnancy (၆ လအထိ) ကိုယ္ဝန္ကို တရားဝင္ ဖ်က္ခ်ခြင့္၊
• Childbirth ကိုယ့္ကိုယ္ဝန္က ဘယ္လိုကေနရလာလာ ကေလးေမြးခြင့္ဆိုတာေတြကို လိုျခင္ၾကတယ္။

အယူအဆ ပဋိပကၡ
လိုလားတာေတြတခုမကေပမဲ့ အဓိကျဖစ္တာက ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ေရးမွာျဖစ္ပါတယ္။ အသက္သမားေတြဆိုတာက မရွင္ႏိုင္ေလာက္ဘူးဆိုေပမဲ့လည္း လူအသက္ဟာ အဖိုးမျဖတ္ႏိုင္ေလာက္ဘူး၊ ဒါေၾကာင့္ အကာကြယ္ေပးထိုက္တယ္။ သူတို႔က ကိုယ္ဝန္ဖ်က္တာမွာ ဥပေဒအရသာလုပ္ရမယ္။ အဖ်က္သမားေတြဆိုတာက ကိုယ္ဝန္အဆင့္ေတြမွာ ရွင္သန္ႏိုင္ျပီဆိုတဲ့အဆင့္ကို သက္ေသျပလို႔မရေသးရင္ လူပုဂၢိဳလ္လို႔ မေခၚႏိုင္ေသးဘူး။ အစိုးရဟာ အမ်ိဳးသမီး တဦးခ်င္းရဲ႕ ကိုယ္ဝန္ကို ဖ်က္-မဖ်က္ဆိုတာေပၚမွာ စြက္ဖက္ခြင့္မရွိရဘူး။

ဘာသာေရးနဲ႔ အသက္ရ့ဲ မြန္ျမတ္ျခင္း
ႏိုင္ငံေရးသမားေတြဟာ ဘာသာေရးရဲ႕ အေရးပါမႈကို သိရတယ္။ ျပႆနာအရင္းအျမစ္ကို ျမင္ရမယ္။ Immortal soul မေသႏိုင္တဲ့ဝိဥာဥ္ဟာ က်ား-မ မ်ိဳးေစ့ေတြ ေပါင္းစပ္လိုက္တာနဲ႔ ျဖစ္ျပီလို႔ယံုၾကည္သူနဲ႔ Personhood လူပုဂၢိဳလ္ရယ္လို႔ ျဖစ္လာျခင္းဟာ မေသႏိုင္တဲ့ဝိဥာဥ္ကေနစတယ္လို႔ ယံုၾကည္သူအၾကား နည္းနည္းသာ ျခားနားပါတယ္။ ရက္သတၲ ၁ ပါတ္ ကိုယ္ဝန္ကိုဖ်က္ျပစ္တာ (သတ္ျပစ္တာ) နဲ႔ အသက္ရွဴဘူးသူကို သတ္ျပစ္တာကြာသလို ေနပါမယ္။ အသက္ဘက္မွာ ေနသူေတြက ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ရျခင္းရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္မတူႏိုင္တာကို သတိထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တမင္တကာသတ္သတ္၊ မတတ္သာလို႔သတ္သတ္ ရလဒ္နဲ႔ အက်ိဳးဆက္ဟာ အတူတူပါဘဲ။

တိုင္းသူျပည္သားမ်ား ဘာသာေရးတမ်ိဳးမက ယံုၾကည္တာကို လက္ခံျခင္းနဲ႔ ဘာသာေရးမခြဲျခားတဲ့ အစိုးရရဲ႕တာဝန္
အေမရိကန္အစိုးရအေနနဲ႔ က်ား-မ မ်ိဳးေစ့ႏွစ္ခု ေပါင္းလိုက္တာနဲ႔ မေသႏိုင္တဲ့ဝိဥာဥ္ျဖစ္ျပီ ဆိုတဲ့အခ်က္၊ လူပုဂၢိဳလ္ျဖစ္ျခင္းကို ဘာသာေရးအရ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုမႈ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း မပါေသးဘဲ လက္ခံလို႔ မျဖစ္ႏိုင္ပါ။ တခ်ိဳ႕ဘာသာေရးအစဥ္အလာကေတာ့ ကိုယ္ဝန္ (ကေလး) လႈတ္လာျပီဆိုတာ အသက္ရွိလာျပီလို႔ ယူဆၾကတယ္။ တခ်ိဳ႕ဘာသာေရးအယူအဆက ေမြးလာလာျခင္းလို႔ ဆိုတယ္။ တခ်ိဳ႕ဘာသာ (ဗုဒၡဘာသာ) မွာ မေသႏိုင္တဲ့ဝိဥာဥ္ဆိုတာ မရွိဘူး။

သိပၸံပညာကေကာ အေျဖေပးႏိုင္သလား
မေသႏိုင္တဲ့ဝိဥာဥ္ဆိုတာကို သိပၸံပညာက သက္ေသမျပႏိုင္ပါ။ အလားတူ ျမင့္ျမတ္သန္႔စင္မႈဆိုတာအတြက္လည္း သက္ေသမျပႏိုင္ပါ။ လြန္လြန္ၾကြံၾကြံေျပာေသးတာက “ရူပေဗဒအရ လူ႔အသက္နဲ႔ ေက်ာက္ခဲ ဘယ္ဟာကသာသလဲ ဆိုတာကို သက္ေသမျပႏိုင္ပါ” တဲ့။ ဒါေပမဲ့ ကြ်န္ေတာ္တို႔ဟာ သိပၸံကမေျပာႏိုင္ဘူးဆိုတဲ့ လူမႈေရး၊ စိတ္လႈတ္ရွားမႈ အေၾကာင္းတရားေတြကိုလည္း အေလးထားၾက၊ တန္ဘိုးထားၾကတယ္ မဟုတ္ပါလား။

သိပၸံကမျပႏိုင္တဲ့ လူပုဂၢိဳလ္ျဖစ္ျခင္းကို ဦးေႏွာက္ဘက္ကေန စဥ္းစားႏိုင္ပါတယ္။ Development of the Neocortex ဦးေႏွာက္-အာရံုေၾကာ ျဖစ္ေပၚ၊ ဖြံ႔ထြားလာျခင္း ျဖစ္စဥ္မွာ ေဆးပညာရွင္ေတြ လက္ခံထားၾကတာက ကိုယ္ဝန္ (သေႏၶသား) ဒုတိယသံုးလရဲ႕ေနာက္ပိုင္း၊ ဒါမွမဟုတ္ တတိယသံုးလအေစာပိုင္းမတိုင္မီမွာ Emotion and Cognition စိတ္လႈတ္ရွားမႈနဲ႔ မွတ္သားမႈအသိဥာဏ္ေတြက ျဖစ္မလာႏိုင္ေသးဘူး။

အသက္ဘက္ရပ္တည္ေနသူ တခ်ိဳ႕ေတြက ျငင္းဆိုတာတခုရွိပါေသးတယ္။ အသက္ျဖစ္တည္လာျခင္းဟာ DNA ျဖစ္လာျပီဆိုကတည္းက လူပုဂၢိဳလ္ျဖစ္ျခင္းဆိုတာစတယ္။ တဖက္က စဥ္းစားႏိုင္တာလည္း ရွိျပန္ပါေသးတယ္။ ကိုယ္ထဲက အူအတက္နဲ႔ အာသီးဆိုပါစို႔ ထုတ္ျပစ္လိုက္ေပမဲ့ လူကိုသတ္ျပစ္လိုက္တာလို႔ နီးနီးစပ္စပ္ေတာင္မွ ေျပာမရပါ။ DNA ဘက္ကေန ျငင္းဆိုခ်က္ရဲ႕ ေနာက္အားနည္းခ်က္ကေတာ့ Gene therapy မ်ိဳးဗီဇကုသနည္းေၾကာင့္ လူသသစ္တဦး ျဖစ္လာတာ ဟုတ္-မဟုတ္ ဘယ္လိုေျပာမလဲ ဆိုတဲ့ေမးခြန္း ရွိလာတာျဖစ္ပါတယ္။

တရားဥပေဒအရ လူသတ္မႈဆိုတာမွာ ေသသူရဲ႕ကိုယ္ခႏၶာရွိရမယ္၊ တကိုယ္လံုးမဟုတ္ေတာင္မွ လံုေလာက္တဲ့ အစိတ္အပိုင္း (တစ္ရွဴး) ကို ျပႏိုင္ရမယ္။ ဒႆနအျမင္ နဲ႔ ဘာသာေရး အေၾကာင္းျပခ်က္အတြက္ လူသတ္မႈဆိုျပီး တရားစြဲလို႔မရပါ။

၁၉၈ဝ တံုးက အေမရိကန္သမတ (ေရာ္နယ္-ရီဂင္) ေျပာခဲ့တာရွိပါတယ္။ “အစိုးရက မွားတယ္ဆိုရင္ အသက္ဘက္က ကာကြယ္လို႔သာ ျဖစ္ပါမယ္။” လက္ေတြ႔ဘဝမွာ အမွားဆိုတာက သက္ေသအေထာက္အထား မလံုေလာက္ဘဲ တရားစြဲျခင္း ျဖစ္ျပန္ပါတယ္။

ဒီလို အသက္နဲ႔ အဖ်က္အျငင္းပြါးမႈမွာ ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ၾကသူ အမ်ိဳးသမီးအမ်ားစုၾကီးဟာ Choice ေရြးခ်ယ္မႈဘက္ (ကိုယ္ဝန္ဖ်က္တဲ့ဘက္) ကေနျပီးသာ ကိုယ္ဝန္ေတြကို ဖ်က္ေနၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ Guttmacher Institute ကေန သုေတသန လုပ္ေတာ့ -
• ၆၈% ေသာ အမ်ိဳးသမီးေတြက ကေလးအေမဘဝနဲ႔ေနရမွာ မတတ္ႏိုင္လို႔ ဖ်က္ၾကတယ္၊
• ၂၇% ေသာ အမ်ိဳးသမီးေတြက ကိုယ္ဝန္ကို ဖ်က္ခ်ခ်င္တာက အဓိကျဖစ္တယ္။
• ၂ဝ% ကေတာ့ က်န္းမာေရးမေကာင္းလို႔ ဖ်က္လိုက္ရတာပါ။
• အဲလိုကိုယ္ဝန္ဖ်က္ၾကတဲ့ ၃၈% ဟာ ရလာတဲ့ကိုယ္ဝန္ကို သူမ်ား (မိဘ) ေတြမသိေအာင္ တိတ္တဆိတ္၊ ဒါမွမဟုတ္ မိဘေတြက ဖ်က္ေစခ်င္လို႔ လာဖ်က္ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

Roe v. Wade ဆိုတာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ ၁၉၇၃ ခုႏွစ္က သမိုင္းတြင္ခဲ့တဲ့ ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ျခင္းဆိုင္ရာ ဗဟိုတရားရံုး ဆံုးျဖတ္ခ်က္တခုကို အလြယ္ေခၚတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအျငင္းပြါးမႈဟာ ဆက္ျဖစ္ေနဆဲပါ။ လူေနမႈစနစ္ကလည္း ပြင့္လင္းမႈရွိ၊ တရားစီရင္ေရးစနစ္ကလည္း လြတ္လပ္မႈရွိျပီး၊ ေခတ္မီ တိုးတက္သူေတြ ေနၾကတဲ့ တိုင္းျပည္ၾကီးမွာေတာင္မွ ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ေရးမွာ အေကာင္းဆံုး အေျဖရဘို႔ရာ အခ်ိန္ေတြ ယူရတဲ့သခၤန္းကို ေထာက္ျပခ်င္ပါတယ္။

အနာဝတ္ အလားအလာ
လြန္ခဲ့တဲ့ အႏွစ္ ၃ဝ ေလာက္ကဆိုရင္ ကိုယ္ဝန္တားေဆး၊ တားနည္းေတြက အခုေလာက္ မထိေရာက္ေသးပါ။ အလြန္ဆံုး စနနစ္တက် သံုးရင္ေတာင္မွ ၉ဝ% သာ ကာကြယ္ႏိုင္တယ္။ ခုေခတ္မွာေတာ့ ရာႏွဳန္းျပည့္နီးကေန ၁ဝဝ% အထိ တားေပးႏိုင္တာသာမက အေရးေပၚတားေဆး-တားနည္းေတြကလည္း လက္တကမ္းမွာရွိေနျပီ။ ဗမာျပည္မွာ ကြမ္းယာဆိုင္မွာေတာင္မွ ရဆိုဘဲ။ ေနာက္ဆိုလည္း ဒိထက္ဒီ ထိေရာက္လြယ္ကူတာေတြ လာမွာပါ။

ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ျခင္း (အေဘာရွင္း) မလိုေလာက္တဲ့ေခတ္ကို ေရာက္မလာဘူးလို႔ မေျပာႏိုင္ပါ။ အခုမဟုတ္ပါခင္ဗ်ား။

Anti-Abortion ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ခ် ဆန္႔က်င္ၾက http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2013/04/anti-abortion.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၃-၄-၂ဝ၁၃
Read more...

Anti-Abortion ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ခ် ဆန္႔က်င္ၾက

၂၄-၁-၂ဝ၁၁ ေန႔မွာေတာ့ လူေတြ ရာနဲ႔ေထာင္နဲ႔ခ်ီျပီး ဝါရွင္တန္-ဒီစီက လမ္းမေတြေပၚမွာ “မေမြးေသးတဲ့ ကေလးေတြကို သတ္ျပစ္ေနၾကာကေန အကာကြယ္ေပးၾကဘို႔”၊ “ေမြးျပီးသားေတြေရာ မေမြးေသးသူေတြအတြက္ပါ အသက္ရွင္ပိုင္ခြင့္ အခြင့္အေရးအတြက္ပါ ရပ္တည္ေပးၾကဘို႔ရာ” ခ်ီတက္ဆႏၵျပၾကပါတယ္။

၂၄-၁-၂ဝ၁၁ ေန႔မွာေတာ့ လူေတြ ရာနဲ႔ေထာင္နဲ႔ခ်ီျပီး ဝါရွင္တန္-ဒီစီက လမ္းမေတြေပၚမွာ “မေမြးေသးတဲ့ ကေလးေတြကို သတ္ျပစ္ေနၾကာကေန အကာကြယ္ေပးၾကဘို႔”၊ “လူသားေတြရဲ႕အသက္ကို ေမြးျပီးသားေတြနဲ႔ မေမြးေသးတာေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးအတြက္ပါ ရပ္တည္ေပးၾကဘို႔ရာ” ခ်ီတက္ဆႏၵျပၾကပါတယ္။

(လီလာ-ရို႕စ္) က ဒီလိုေျပာပါတယ္။
• (ဖီလာဒက္ဖီးယား) မွာ (ကာမစ္-ဂို႔စ္နဲလ္) ကေန ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ခ်လို႔ ခါးရိုးထဲက အာရံုေက်ာ ပ်က္စီးတဲ့ အမ်ိဳးသမီးတေယာက္ ရွိပါတယ္။
• က်မတို႔ေလ့လာမႈေတြကေန အမ်ိဳးသမီးေတြ ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ခ်လို႔ ေသသံုးရတာေတြ ေတြ႔ရပါတယ္။
• က်မတို႔တိုင္းျပည္မွာ ေမြးလာရမဲ့ကေလးေတြကို ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ခ်ျပီး သတ္ျပစ္တာကို မကာကြယ္ႏိုင္တဲ့အတြက္ က်မႏွလံုးသားထဲအထိ ထိခိုက္ပါတယ္ရွင္။
• က်မေနတဲ့ေနရာနဲ႔ မလွမ္းမကမ္းမွာ ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ေပးတဲ့ ေဆးခန္းေတြရွိတယ္။ ေန႔တိုင္း အဲတာေတြကို လွမ္းျမင္ေနရတာ စိတ္မခ်မ္းသာစရာ အလြန္ေကာင္းလွပါတယ္။ လူအေတာ္မ်ားမ်ား မသိခ်င္ေရာင္ ေဆာင္ေနၾကေသးတယ္။ က်မကေတာ့ ေလွ်ာက္ၾကည့္တာဘဲ။
• က်မတို႔ အဲလိုေသဆံုးေနၾကရတဲ့ မေမြးလာေသးတဲ့ကေလးေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးေတြကို ကာကြယ္ၾကရေအာင္ပါ။
• ၁၉၇၃ ခုႏွစ္ကေန ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ခ်တာကို ဥပေဒအရခြင့္ျပဳခဲ့တာကို ဆန္႔က်င္ဘို႔ ႏွစ္ပါတ္လည္ေန႔မွာ ဆႏၵျပပါမယ္။
• ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံု အေျခခံဥပေဒမွာ လူတိုင္းအသက္ရွင္ရပ္တည္ခြင့္ဆိုတာ ပါရက္သားနဲ႔ ဒီဥပေဒက ဆန္႔က်င္ေနတာပါ။
• တေန႔တည္းသာမကာပါဘူး။ ကိုယ္ဝန္ဖ်က္တာကို ေန႔တိုင္း ဆန္႔က်င္ေပးၾကပါရွင္။

On Abortionist Kermit Gosnell and Roe v Wade http://www.youtube.com/watch?v=ujsCAXBXkG8&feature=pyv&ad=6387916161&kw=abortion%20pregnancy Pro-Life and Pro-Choice အသက္ နဲ႔ အဖ်က္ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2013/04/pro-life-and-pro-choice.html


Read more...