က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာ အတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္ သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာ ေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook Comment မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

• (ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/ အသက္ (၁၈) ႏွစ္ျပည့္မွဖတ္ပါ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္

Tuesday, April 15, 2014

Pregnancy and Exercise ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ေလ့က်င့္ခန္း

ကိုယ္လက္ ေလ့က်င္ခန္းလုပ္တာ ဘယ္အရြယ္၊ ဘယ္ကာလမွာမဆို က်န္းမာေရးအတြက္ အက်ိဳးေပးတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ေနတာလဲ ပါတာဘဲ။ အႏု-အရင့္လိုက္ျပီးေတာ့ အေျပာင္းအလဲေတာ့ ရွိရတာေပါ့။ ဘာေတြ ေကာင္းသလဲ ေမးေနစရာေတာင္ လိုခ်င္မွလုိမယ္။

• ေကာင္းေနတာကို ခံစားရမယ္။
• ခါးနာမွာ သက္သာမယ္။ ခါး-ေပါင္-ေျခသလံုး ၾကြက္သားေတြ သန္မာေတာင့္ခိုင္ေစမယ္။
• ဝမ္းမခ်ဳပ္ဘဲ ဝမ္းမွန္ေစမယ္။
• အဆစ္ေတြ အိုေဟာင္းလို႔ အသံုးမ်ားလို႔ ပ်က္စီးယိုယြင္းတာေတြ သက္သာေစမယ္။
• အအိပ္မွန္ေစမယ္။ စိတ္တင္းအား ေလွ်ာ့ေစမယ္။ စိုးရိမ္စိတ္ နည္းေစမယ္။
• လူလဲ လွပျမဲ လွပေနေစမယ္။
• ကေလးဖြါးဘို႔ ေကာင္းေနေအာင္ ျပင္ဆင္ထားတာ ျဖစ္တယ္။
• ေမြးျပီးရင္လဲ နဂိုအေနျပန္ရဘို႔ ျမန္ေစမယ္။

ကိုယ္ဝန္ မေဆာင္ခင္ကတည္းက ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ေနသူ ဆက္လုပ္ပါ။
• အေျပာင္းအလဲေလးေတြေတာ့ လုပ္ရမယ္။
• ေျဖးေျဖး-မွန္မွန္နဲ႔ စပါ။ က်န္းမာသူ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ခပ္သင့္သင့္ျပင္းထံတဲ့ ေလ့က်င့္ခန္းမ်ိဳး တပါတ္မွာ ၁၅ဝ မိနစ္ (၂ နာရီခြဲ) လုပ္ပါ။
• ကိုယ္ဝန္မွာ ေသြးတိုးေနရင္၊ ဗိုက္နာရင္၊ ေသြးဆင္းရင္၊ ေရဆင္းရင္ ဆိုတာမ်ိဳးၾက ေရွာင္ပါ။
• ဘာၾကိဳက္သလဲ၊ ကခုန္တာလား၊ ေရကူးတာလား၊ ေအရိုးဗစ္လား၊ ေယာဂလား၊ စက္ဘီးစီးလား၊ လမ္းေလွ်ာက္လား။
• လမ္းစေလွ်ာက္သူဆိုရင္ တပါတ္ ၃ ရက္၊ တိုရာကေန ပိုလုပ္ပါ၊ တခါေလွ်ာက္ ၁ မိုင္၊ တေျဖးေျဖး အခ်ိန္ေရာ၊ အေဝးေရာ တိုးပါ။ ေနာက္ဆိုရင္ အထက္ျမင့္အတက္ကိုပါ ထည့္ေပးပါ။
• ဆရာဝန္က ခိုင္းတာျဖစ္ျဖစ္၊ ကိုယ့္ဖါသာ ေရြးတာျဖစ္ျဖစ္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တာမွ သတိထားဘို႔က ကိုယ့္ ခႏၶာကိုယ္၊ ၾကြက္သား-အဆစ္ေတြ သတိေပးတာကို နာခံပါ။ အခ်ိန္ၾကေပမဲ့ ကိုယ္လက္ေတြ ေလးလံေနတယ္၊ မအီမသာ ျဖစ္ေနတယ္ ဆိုရင္ မလုပ္ပါနဲ႔။ အထူးသျဖင့္ ကိုယ္ဝန္ရင့္လာခ်ိန္မ်ိဳး။ မူးေဝမယ္၊ အားကုန္ေနမယ္၊ အသက္ရွဴမဝသလို ေနမယ္၊ ႏွလံုးခုန္-တုန္ေနမယ္၊ ခါးနာေနမယ္ စသျဖင့္။ ရာသီဥတုလဲ သိပါ။ သိပ္ပူေနရင္ ေနပူထြက္ မလုပ္နဲ႔။ ခုန္တာ၊ အေနအထားကို ယုတ္တရက္ ေျပာင္းလဲတာ၊ ဂရုစိုက္ပါ။
• Kegel Exercises (ကီဂယ္) ေခၚတဲ့ တင္ပါးဆံုတြင္း ၾကြက္သား ေလ့က်င့္ခန္းကို အခ်ိန္မေရြး လုပ္ႏိုင္တယ္။ (စာသတ္သတ္ ေရးထားပါတယ္။)

ေလ့က်င့္ခန္း လုပ္သလို အစာအာဟာရ မွ်တဘို႔လဲ တပါတည္း ဂရူစိုက္ပါ။ အေျခခံကို သိထားပါ။ ကိုယ္ခႏၶာက အဆစ္နဲ႔ ၾကြက္သားေတြ တမင္သက္သက္ လႈတ္ရွားေစေအာင္ အခ်ိန္ မွန္မွန္ ေျဖေျဖးကေန တိုးလုပ္တယ္ ဆိုတာ ေလ့က်င့္ခန္း ျဖစ္တယ္။
• အဆစ္တိုင္းမွာ သူလုပ္ႏိုင္တဲ့ အေကြး-အဆန္႔မ်ိဳး ရွိတာပါ။ ဆိုပါစို႔ လက္ေကာက္ဝတ္က ေအာက္ေကြး၊ အထက္လွန္ လုပ္ႏိုင္တယ္။ ေဘးတိုက္ ဘယ္-ညာလဲ လုပ္ႏိုင္တယ္။ လက္ေမာင္းဆစ္ကေတာ့ ဝိုင္းပတ္မႈပါ လုပ္ႏိုင္တယ္။
• နည္းနာေတြမွာ ဗဟုသုတ နည္းေနပါေစ။ ငယ္ငယ္ကိုယ္ ေက်ာင္းေနတံုးျဖစ္ျဖစ္ ကုိယ့္ တူ-တူမေလးေတြ လုပ္တာျဖစ္ျဖစ္ လုပ္ဖူး-ေတြ႔ဖူး ပါလိမ့္မယ္။ ၁-၂-၃-၄-၅-၆-၇-၈-၈-၇-၆-၅-၄-၃-၂-၁။ ေသြးပူ-ေလ့က်င့္ခန္းလဲ ေခၚတာမ်ိဳး။
• ေျခႏွစ္ဘက္ကို ခုန္ရင္း ေဘးကား၊ တျပိဳင္ထဲမွာ လက္ႏွစ္ဘက္ကုိ ပခံုးနဲ႔ တတန္းထဲ ကား။
• ေျခႏွစ္ဘက္ကို ခုန္ရင္း ေဘးကား၊ တျပိဳင္ထဲမွာ လက္က ေခါင္းေပၚအထိ လက္ခုပ္တီး။
• ခါးကို ကုန္းျပီး ဆန္႔တန္းေနတဲ့ လက္ႏွစ္ေခ်ာင္းက ေျခဖ်ားသြားထိ။ ခါးျပန္မတ္-လက္ေတြ ေဘးမွာခ်။
• တေဒါင္ဆစ္မွာေကြး လက္ဝါးျဖန္႔ထားတဲ့ လက္ႏွစ္ဘက္က ရင္ပတ္ေရွ႔မွာထားလိုက္၊ လက္ေတြ ေဘးကားလိုက္။
• ေခါင္းကို ဘယ္-ညာ တလွည့္စီလွည့္၊ ေခါင္းကို ဘယ္ဝိႈက္-ညာဝိႈက္ လည္ပင္းကို လည္ေစနည္း။
• စာအုပ္ေတြ၊ ဗီဒီယို-ဗီစီဒီေတြ၊ Youtube, Online, Gem အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ လက္လွမ္းမီရင္ ယူပါ။

Dr. တင့္ေဆြ

Read more...

Personal hygiene for women အမ်ိဳးသမီးမ်ား တကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းေရး

အမ်ိဳးသမီးေတြ တစ္ကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းေရးနဲ႔ပက္သက္ျပီး တင္ပါဦးဆရာ။ ေက်းလတ္ေန ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေတြ အဒီဘက္မွာ အားနည္းသလားလို႔။

အသက္ (၁၈) ႏွစ္ျပည့္မွဖတ္ပါ ေဆးပညာစာေတြထဲမွာ ေရးထားပါတယ္။ ထုတ္ႏုတ္ျပီး စာေလးတပုဒ္ လုပ္ပါအံုးမယ္။ အေပၚယံသန္႔ရွင္းေရးမဟုတ္ဘဲ အတြင္းပိုင္းေနရာ သန္႔ရွင္းေရးကိုသာ ေရးပါရေစ။ တကိုယ္ေရ သန္႔ရွင္းေရး လိုတာထက္မပိုသင့္ပါ။ အဆန္းေတြ မသံုးသင့္ပါ။ ဗဂ်ိဳင္းနားမွာ အက်ိဳးရွိေစတဲ့ ပိုးေတြ ရွိေနတာ ေကာင္းတယ္။ သန္႔ရွင္းေအာင္ ေဆးေတြနဲ႔လုပ္ရင္ အေကာင္းေတြေရာ ေသေစျပီး မိႈပိုးဝင္လာေစတတ္တယ္။ ရိုးရုိးဆပ္ျပာနဲ႔ ေရသန္႔ဆိုရင္ လံုေလာက္ပါတယ္။ ေမႊးတိုင္း မေကာင္းပါ။ ေစ်းၾကီးတိုင္း မေကာင္းပါ။ အတြင္းခံ (ေကာ္တြန္) သာသံုပါ။ ဖံုးကြယ္ထားအပ္တဲ့ အတြင္းေနရာေတြ ပူေႏြး စိုထိုင္းေနတာ ၾကာရင္ မေကာင္းပါ။ ေရေဆးျပီး ေရကိုေျခာက္ေသြ႔ေစပါ။ ေလသလပ္တာ ျဖစ္ႏိုင္သေလာက္ လုပ္ေပးပါ။”

အမ်ိဳးသမီးေတြ အျဖဴဆင္းရင္
ရာသီလာေနခ်ိန္ဆိုတာ ပိုးဝင္ဘို႔ အေျခအေနေကာင္းတခုျဖစ္တယ္။ အျဖဴဆင္းလို႔ ေဆးေသာက္၊ ေဆးထည့္ေနရရင္ ရာသီလာေနခ်ိန္မွာလဲ ဆက္လုပ္ရမယ္။ အိမ္ေထာင္သည္ေတြဆိုရင္ ႏွစ္ေယာက္လံုးကို ေဆးတျပိဳင္တည္းကုသရမယ္။ အမ်ိဳးသမီး-မိန္းကေလးေတြမွာ အျဖဴဆင္းျပီး၊ ယားတာက ခဏခဏျဖစ္ေလ့ရွိတယ္။ မိႈ (ဖန္းဂတ္စ္) ပိုးဝင္လို႔ျဖစ္တယ္။ လိင္ဆက္ဆံမႈနဲ႔မဆိုင္ဘဲျဖစ္တတ္တယ္။ (ထရြိဳင္ကိုမိုးနပ္စ္) အမ်ိဳးအစားကေတာ့ လိင္ကတဆင့္ကူးစက္တယ္။ အမ်ိဳးသမီးအဂၤါေနရာကို သန္႔ရွင္းေရး လုပ္ရင္ ဆပ္ျပာက (အယ္လ္ကာလီ) ဓါတ္ပါတာမ်ိဳး မသင့္ပါ။ ေရေမႊးမသံုးပါနဲ႔။ ပိုးေသေဆးပါတဲ့ ေဆးေၾကာအရည္ မသံုးပါနဲ႔။ ဝါဂြမ္းနဲ႔လုပ္တဲ့ အတြင္းခံသာဝတ္ဆင္ပါ။ ရာသီလာစဥ္သံုးပစၥည္း သန္႔ပါေစ။ ေနရာကို ေျခာက္ေသြ႔ေနပါေစ။ မိုးရာသီမွာ အထူးဆင္ျခင္ပါ။ ခပ္စိုထိုင္းထိုင္းနဲ႔ ပူေႏြးေႏြးအေျခအေနကို ဖန္းဂတ္ေတြက ၾကိဳက္တယ္။

ကူးစက္ေရာဂါ မဟုတ္တာေတြ
အသံုးအေဆာင္ပစၥည္း၊ ေဆးဝါးေတြနဲ႔ ကိုယ္နဲ႔ မတည့္-မသင့္လို႔ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေမြးလမ္း သန္႔ရွင္းေအာင္ သံုးတဲ့ ဗဂ်ိဳင္းနားကို ျဖန္းေဆး-ပန္းေဆးနဲ႔ သုတ္ပိုးေသဆး ေတြေၾကာင့္ ျဖစ္တတ္တယ္။ တခ်ိဳ႕ အေမႊးအၾကိဳင္ ဆပ္ျပာေတြ မတည့္ဘူး။ တခ်ိဳ႕ အဝတ္ေလွ်ာ္သံုး Fabric softeners ေတြနဲ႔ မတည့္ဘူး။ ကိုယ္ဝန္ မရေအာင္ထည့္တဲ့ IUCD ထည့္သူ ၅% မွာ ပိုးဝင္တတ္တယ္။

ဆရာဝန္မလိုတဲ့ အေထာက္အကူနည္းေတြ
(ေရာဂတ္) ဒိန္ခ်ဥ္ စားေပးသင့္တယ္။ (အင္တီ-ဟစ္တမင္း) လိမ္းေဆး၊ ထံုေဆးလိမ္းရင္ နာတာ၊ ယားတာ သက္သာေစမယ္။ Vinegar douches ဆိုတဲ့ (ဗဂ်ိဳင္းနား) သန္႔ေအာင္ ဗနီဂါနဲ႔ ေဆးေၾကာနည္း မသင့္ပါ။ မ-အဂၤါေနရာ သန္႔ရွင္းေရးကို လိုတာထက္ မပိုေစနဲ႔။ (ဗဂ်ိဳင္းနား) ဟာ သူ႔အလိုလို သန္႔ေအာင္ၾကိဳးစားႏိုင္တယ္။ မိႈေတြက စိုထိုင္းျပီး ပူေႏြးတာကိုၾကိဳက္တယ္။ အတြင္းခံ (ေကာ္တြန္) သာသံုးပါ။ အတြင္းေနရာေတြကို ေလသလပ္ခ်ိန္ လုပ္ယူပါ။ လိင္ဆက္ဆံတာမွာ အထူးသတိထားပါ။ ပဋိဇီဝေဆးကို လိုမွသာသံုးပါ။

ေမြးလမ္းေၾကာင္းေရာင္တာ
သန္႔ရွင္းေရး နည္းလို႔လည္း ျဖစ္တတ္တယ္။ ပိုးက အဝတ္စိုလိုမ်ိဳးမွာ ၁ နာရီေလာက္ ရွင္ေနႏိုင္လို႔ အဝတ္စိုကို အတူသံုးမိရင္ ကူးႏိုင္တယ္။ ဖိုဆိုရင္ ယင္ဖိုေတာင္ မသန္းဘူးတဲ့ အမ်ိဳးသမီးမ်ားမွာေတာင္မွ ဗက္တီးရီးယား အေရအတြက္ အေျပာင္းအလဲေၾကာင့္ ျဖစ္ရတတ္တယ္။ (ဗဂ်ိဳင္းနား) သန္႔ခ်င္လို႔ ပိုးသန္႔ေဆးပါတဲ့ ေဆးရည္သံုးရင္ ျဖစ္တာမ်ိဳး ေျပာတာပါ။ အဲလိုေဆးရည္ကို ဆရာဝန္မညႊန္ဘဲ မသံုးပါနဲ႔။

ေမြးလမ္းေၾကာင္းယားတာ
အပ်ိဳစင္ေတြအတြက္ အားနာရတယ္။ သူတို႔လဲျဖစ္ၾကတယ္။ အျဖစ္မနည္းပါ။ တခ်ိဳ႕မွာ တခါတေလသာ ျဖစ္ျပီး တခ်ိဳ႕ တာရွည္ျဖစ္တယ္။ တာရွည္နဲ႔ ခဏခဏ ျဖစ္ဖန္မ်ားရင္ ေနာင္မွာ ကင္ဆာအထိ ျဖစ္မလာဘူးလို႔ မေျပာႏိုင္ပါ။ မစိုးရိမ္ပါနဲ႔၊ ရွားလြန္းပါတယ္။

ေအာက္ခံေရာဂါ တခုခုရွိေနလို႔ျဖစ္တာ မ်ားတယ္။ ေရာဂါရယ္လို႔ မဟုတ္ဘဲ အစိုဓါတ္ကေနလဲ ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ အစိုဓါတ္ဆိုတာ ဆီးစိုေနတာ၊ ဝမ္းသြားတာ နဲနဲေပက်န္တာ၊ ေခြ်းထြက္မ်ားတာ။ အစားအေသာက္ထဲမွာ ကိုယ္နဲ႔ အဆင္မေျပတာ ဥပမာ ေကဖင္း၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီးနဲ႔ ေျမပဲ ပါေနတာေတြကေန ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။


ဗဂ်ိဳင္းနား အနံ႔ဆိုးေနတာျဖစ္ေနရင္ ဘာလုပ္ရမလဲ - • အနံ႔ဆိုးက ေတာ္ေတာ္နဲ႔ မေပ်ာက္ေသးရင္ စိတ္ဖိစီးမႈ ရွိလာတတ္တယ္။ လူေတာသူေတာ တိုးဘို႔ရာမွာ အခက္အခဲ ရွိလာႏိုင္တယ္။
• တကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းမႈ နည္းလို႔လားဆိုျပီး သန္႔ရွင္းေရကို ပိုလုပ္ပါလိမ့္မယ္။ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ရာမွာ သတိထားစရာေတြ ရွိတယ္။ ေဆးဆိုင္ေတြက ေဆးေၾကာရည္တိုင္းက ေနရာတိုင္းအတြက္ မသံုးသင့္ပါ။ ပိုးရွိသမွ်ကို ေသေစတာ မေကာင္းပါ။ ကိုယ္ထဲ၊ ကိုယ္ေပၚမွာ ပိုးဆိုတာေတြ အျမဲရွိေနတယ္။ သူ႔ေရာမွာ သူ႔အမ်ိဳးအစားရွိေနတာက ေကာင္းတယ္။ ရွိသင့္တာေတြကု ရွင္းလိုက္ရင္ မွ်ေျခပ်က္မယ္။ ဗဂ်ိဳင္းနားကို ပိုးေသေဆးနဲ႔ ေဆးတာမ်ိဳးေၾကာင့္ မိႈ (ဖန္းဂတ္စ္) ပိုး ဝင္လာႏိုင္တယ္။
• (ဗဂ်ိဳင္းနား-ဖလိုရာ) ဆိုတာ သူ႔ဖါသူရွိေနသင့္တဲ့ ပိုးေတြကိုေခၚတယ္။ မိုက္ခရိုဖီးလစ္ ဗက္တီးရီးယားေတြ အမ်ားၾကီး ရွိတယ္။ (လက္တိုဗက္ဆီးလိုင္) ဆိုတာေတြက အဓိကက်တယ္။ အကာကြယ္ေပးေနတ့ဲ ပိုးမ်ိဳးသာျဖစ္တယ္။ အက္စစ္ဓါတ္ကို ထိန္းေပးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဗဂ်ိဳင္းနားကို လိုတာထက္ပိုျပီး ေဆးေၾကာရင္ ဒီအက္စစ္ဓါတ္အေျခအေန ေျပာင္းသြားျပီး ပိုးသစ္ေတြ ဝင္လာေစႏိုင္တယ္။ အသစ္ဝင္တဲ့ပိုးေတြကို ေရာဂါရေစတဲ့ပိုးေတြလို႔ေခၚတယ္။
• အလြန္အကြ်ံေဆးေၾကာျခင္း၊ ေဆးျဖန္းျပီးေဆးေၾကာျခင္း၊ အဝတ္အစား တင္းၾကပ္ေနေအာင္ ဝတ္ဆင္ျခင္း၊ ဓါတုေဆးေတြ ဥပမာ အေမႊးအၾကိဳင္ပါတဲ့ေဆးေၾကာရည္၊ ပိုးေသေဆးဆပ္ျပာေတြသံုးရာကေန ဗဂ်ိဳင္းနားေရာင္တာနဲ႔ မိႈပိုးဝင္တာေတြျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။
• ကိုယ္ဝန္တားနည္း၊ ဗဂ်ိဳင္းနားထဲ ပစၥည္းထည့္ထားတာ၊ အသြင္းအထုတ္ လုပ္တာ၊ အတူေနတာမွာ စအိုလမ္းနည္းကို ဗဂ်ိဳင္းနားလမ္းနည္းနဲ႔တြဲျပီး ဆက္ဆံတာ၊
• အိမ္ေထာင္သည္ေတြဟာ အတူေနျပီးတဲ့ေနာက္ ဆီးသြားတဲ့ အေလ့အက်င့္ လုပ္သင့္တယ္။ ဗဂ်ိဳင္းနာထဲကို အသစ္ဝင္လာတဲ့ ပိုးေတြက ဆီးလမ္းကို ေရာက္လာမွာကို တားရာ ေရာက္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ မဂၤလာေဆာင္ကာစ သတို႔သမီး အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ဟန္းနီးမြန္း ဆီးေအာင္တာ ျဖစ္ၾကရတယ္။
• မိန္းကေလးတိုင္း ကိုယ္နံ႔ မတူတတ္တာထဲမွာ ဒီေနရာက အနံ႔လဲပါတယ္။ သဘာဝပါ။ ရာသီဆင္းခ်ိန္မွာလဲ အနံ႔မတူ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ ဆင္းတဲ့ရာသီေသြးက ေဟာင္းေနတာဆိုရင္ တမ်ိဳးျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေမ့ေလွ်ာ့ျပီး ရာသီလာတံုးသံုးတဲ့ Tampon ကို မထုတ္ဘဲထားမိရင္လဲ ျဖစ္တတ္တယ္။

မိန္းမကိုယ္ ယားျခင္း ျဖစ္ရင္ -
• Moisturisers (Emollients) ေဆးကို ခရင္၊ လိမ္းေဆးအေနနဲ႔ လာတယ္။ ဘာလို႔ ယားတာ ျဖစ္ျဖစ္ေနေန သက္သာေစမယ္။ ေဆးမ်ားသြားလို႔လဲ ကိစၥမရွိဘူး။
• ယားလို႔ ကုပ္ရင္ ပိုဆိုးေစတယ္။ အတတ္ႏိုင္ဆံုး မကုပ္မိေအာင္ ထိန္းပါ။ (ေကာ္တြန္) လက္အိတ္သံုးပါ။ လက္သည္း အတိုျဖတ္ပါ။ လက္သည္းနီဆိုးတာ သတိထားပါ။
• (ေကာ္တြန္) ၁ဝဝ% ခပ္ေခ်ာင္ေခ်ာင္ကိုသာ ဝတ္ဆင္ပါ။ အၾကပ္ေတြ မဝတ္ပါနဲ႔။
• အတြင္းခံကို ေန႔တိုင္းလဲလွယ္ပါ။ စိုထိုင္းတာမ်ားရင္ တေန႔တခါမက လဲပါ။
• ေနလို႔ရတဲ့ ေနရာ-အခ်ိန္ေတြမွာ အတြင္းခံ မဝတ္ဘဲေနပါ။ ေလသလပ္ခံပါ။
• ေရနဲ႔ ေန႔တိုင္း မိန္းမကိုယ္ကို အသာအယာ ေဆးေၾကာပါ။ Feminine hygiene sprays and douches ကရိယာေတြ၊ အသံုးအေဆာင္ေတြ မသံုးဘဲသာ ေဆးပါ။
• ေရကို အေပၚကေနေလာင္းခ်နည္းက စည္ပိုင္းထဲ စိမ္ခ်ိဳးတာထက္ ေကာင္းတယ္။
• ေရမေျခာက္ေသးခင္ အတြင္းခံ မဝတ္ပါနဲ႔။
• ဆံပင္ ေခါင္းေလွ်ာ္တာကို သီးသန္႔လုပ္ပါ။ တခ်ိဳ႕ ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္က ကိုယ္နဲ႔မသင့္တာျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• ဆပ္ျပာ၊ ေရေမႊး၊ ေခြ်းနံ႔ေပ်ာက္ေဆးေတြက ကိုယ္နဲ႔ သင့္-မသင့္ သတိထားပါ။ လိုမယ္ထင္ရင္ ေျပာင္းသံုးပါ။ မသံုးဘဲ ေနလို႔ရရင္ မသံုးပါနဲ႔။
• (ကြန္ဒြမ္) မွာ သုက္ပိုးသတ္ေဆးလဲ တြဲထားတာဆိုရင္ ကိုယ္နဲ႔ သင့္-မသင့္ ၾကည့္ပါ။
• ဆီးစပ္ေမႊး မရိတ္ပါနဲ႔။
• စိတ္ဖိအား မ်ားေနရင္ ေလွ်ာ့ခ်ပါ။
• သန္႔ရွင္းေရးလုပ္တာမွာ (ထိုင္ေနတဲ့ အေနအထားမွာ) လက္ကို ေရွ႕ကေန ေနာက္ဖက္ဆီသာ တလမ္းသြား လႈပ္ရွားပါ။
• ကိုယ္အေလးခ်ိန္ မ်ားေနရင္ ပိန္ေအာင္လုပ္ပါ။

ေဒါက္တာတင္ေဆြ
၁၅-၄-၂ဝ၁၄

Read more...

Stretch Marks အေၾကာျပတ္ျခင္း

(၁) ဆရာ မဂၤလာပါရွင့္ အေၾကာျပတ္ျခင္းအေၾကာင္းနဲ႔ ပတ္သက္တာေလးေတြ တင္ေပးပါဦးလို႔ ေတာင္းဆိုခ်င္လို႔ပါရွင့္။
(၂) Doctor ဝတဲ့သူေတြမွာ အေၾကာျပတ္ၾကပါတယ္ အေၾကာျပတ္တာေပ်ာက္ေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္ရပါသလဲ။
(၃) ဆရာရွင့္ အေၾကာျပတ္တဲ့အေၾကာင္းေလးလည္း ရွင္းျပေပးပါဦးဆရာ။ ကြ်န္မရဲ႕ ဒူးေခါင္းနဲ႔ ေပါင္ျခံေတြမွာ သိသိ သာသာၾကီး အေၾကာျပတ္လာပါတယ္။ အေၾကာျပတ္တာ ကုလုိ႔ရပါသလား။ သူမ်ားေျပာတာ သံလြင္ဆီ လိမ္းရတယ္ ဆုိတာ အေၾကာမျပတ္ခင္ လိမ္းရတာမဟုတ္လား။ ျပတ္ျပီသား အရာေၾကာင္းၾကီးေကာ လိမ္းေဆးရွိပါသလား ဆရာ။


ဗိုက္အေၾကာျပတ္တယ္လို႔ ေျပာေလ့ရွိတဲ့ဟာက ေရာဂါေတာ့ မဟုတ္တတ္ဘူး။ က်န္းမာေရးျပႆနာေတာ့ ျဖစ္တယ္။ ဗိုက္မွာတင္ မဟုတ္ပါ။ ရင္သား၊ တင္ပါး၊ ေပါင္ စတဲ့ ေနရာေတြမွာပါ ျဖစ္တတ္တယ္။ ျဖစ္တဲ့ေနရာမွာ ျပိဳင္ေနတဲ့ မ်ဥ္းေၾကာင္းေတြလို၊ ပါးလ်၊ ေျပာင္ေခ်ာ၊ အေရာင္ေဖ်ာ့၊ ျဖစ္စမွာ အနီေရာင္၊ ၾကာရင္ ေငြေရာင္၊ အမာရြတ္လိုလို အပုိေတြ ျဖစ္လာတယ္။ အနားရွိတဲ့ ပံုမွန္ အေရျပားထက္ နဲနဲနိမ့္ျပီး၊ ထိ-ကိုင္ၾကည့္ရင္ ခံစားမႈ မတူဘူး။

ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ရလို႔ ျဖစ္ရတာက အမ်ားဆံုးပါ။ ကုိယ္ဝန္ရင့္လာခ်ိန္ ၇၅% ကေန ၉ဝ% မိခင္ေလာင္းေတြမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ မဟုတ္ဘဲ ရုတ္တရက္ ဝလာ-ပိန္သြားတာကေနလည္း ျဖစ္တတ္တယ္။ တျခား အေၾကာင္းခံ ေရာဂါေတြလည္း ရွိေသးတယ္။ (ေကာ္တီဇုန္း) လိမ္းေဆး ၾကာၾကာသံုးလို႔၊ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ၊ Cushing syndrome, Ehlers-Danlos syndrome, Lichen planus ေရာဂါတခုခုရွိလို႔ ျဖစ္တတ္တယ္။ လူပ်ိဳဝင္၊ အပ်ိဳျဖစ္ဆိုတဲ့ အရြယ္ ေရာက္ခ်ိန္မွာ ကိုယ္ခႏၶာ အခ်ိဳးအစား ေျပာင္းလာလို႔လည္း ျဖစ္ရပါတယ္။

Collagen (ကိုလာဂ်င္) ေတြ ပံုမွန္မဟုတ္ ျဖစ္လာလို႔၊ အေရျပားရဲ႕ အလည္ထပ္ (ဒါးမစ္) မွာ သြားျဖစ္ပါတယ္။ Glucocorticoid ေဟာ္မုန္းနဲ႔ ဆိုင္ေသးတယ္။ လူမဲေတြမွာ အျဖစ္နည္းတယ္။ မ်ိဳးရိုးလိုက္တာလည္း ရွိတယ္။ အေမျဖစ္ရင္ သမီးေတြမွာ အျဖစ္မ်ားလို႔ မိန္းမ မယူခင္ သူ႔အေမကိုပါ ေလ့လာသင့္တယ္။ ေစ်းအၾကီးဆံုး ေမာ္ဒယ္ ၁ဝ ေယာက္ စာရင္းဝင္ ၾသစေၾတးလ်က (မီရင္ဒါ ကား) ကေလး ယူေတာ့မယ္ ဆိုေတာ့ သူ႔အဖြါးကေျပာတယ္ "ခါးရ္ မိသားစုမွာ ဗိုက္ေၾကာျပတ္တဲ့ ရာဇဝင္မရွိဘူး" တဲ့။

ဘယ္လို ကုရမလဲဆိုတာ ေျပာရမွာေတာ့ ဝမ္းနည္းပါတယ္။ ေၾကာ္ညာျပီး ေရာင္းတဲ့ (ခရင္မ္) ေတြက လက္ေတြ႔မွာ တကယ္ေကာင္းတယ္လို႔ အာမမခံႏိုင္ပါ။ အေၾကာျပတ္တာ ျဖစ္ေစတဲ့ အခံေရာဂါရွိရင္ ကုသဘို႔ လိုတယ္။ မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ဘို႔ လိုမယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ကိုယ္ခႏၶာ အေလးခ်ိန္ကို အေျပာင္းအလဲ မျမန္ေအာင္ သတိထားရမယ္။ ေကာ္တီဇံုးေဆးေတြ သိပ္လိုအပ္မွသာ သံုးပါ။ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ေနတံုးမွာ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။ ဆီးခ်ိဳ ရွိ-မရွိစစ္ပါ၊ ကုပါ။ ေဟာ္မုန္းပါေဆးေတြကို သတိထားပါ။

အေၾကာျပတ္တာက အမာရြတ္သေဘာနဲ႔တူတယ္။ အမာရြတ္ဆိုတာမ်ိဳးက ေပ်ာက္သြားေအာင္ လုပ္လို႔ မရသေလာက္ပါ။ အနာ-ဒဏ္ရာ ျဖစ္တံုးက အေရျပားကို ဘယ္ေလာက္ထိ နက္သြားခဲ့သလဲ အေပၚမွာမူတည္ျပီး အၾကီး-အေသး၊ အေပ်ာက္ ေႏွး-ျမန္ ကြာတယ္။ ျဖစ္တဲ့ေနရာအရလည္း မတူၾကသလို၊ လူအေပၚမွာပါ တည္ေသးတယ္။ အေသားအေရ ေကာင္းသူ၊ အရြယ္ငယ္ငယ္မွာ အေပၚယံျဖစ္တဲ့ အမာရြတ္ဆိုရင္ ၾကာေလေလ ေပ်ာက္ေလေလ။

စိတ္ဓါတ္ မက်ပါနဲ႔အံုး။ သုေတသနတခုက ျမင္းခြါရြက္၊ ဗီတာမင္ (အီး) နဲ႔ Collagen hydrolysates ေတြက အေၾကာျပတ္တာ အတြက္ အက်ိဳးရွိတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ Shampoos, Conditioners, Soaps, Face cares, Make-up လူသံုးပစၥည္းေတြမွာပါတဲ့ ဓါတ္ေတြပါဘဲ။ ဗီတာမင္ E ကို စာတပုဒ္ ေရးထားပါတယ္။

ေနာက္ သုေတသနတခုက Vitamin E, Panthenol, Hyaluronic acid, Elastin နဲ႔ Menthol ေတြပါတဲ့ Verum Cream က ေကာင္းတယ္လို႔ ဆိုတယ္။ Cocoa butter ဆိုတာကလည္း ေရေငြ႔ေပးတာမို႔ ေကာင္းတယ္ ေျပာတယ္။ သုေတသနေတာ့ မရွိေသးဘူး။

အေရျပားခြဲစိတ္ဂ်ာနယ္က ေရဒီယိုလိႈင္း 585-nm pulsed dye laser နဲ႔ ၃၇ ေယာက္ကို ကုတာ၊ ၃၃ ေယာက္မွာ အလြန္ေကာင္းတဲ့ ရလဒ္ရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ Tummy tuck ေခၚတဲ့ ခြဲစိတ္ ဖယ္ရွားမႈလည္း လုပ္ၾကတယ္။ Fractional laser resurfacing (ေလဆာ) နည္းသစ္ကလည္း ပိုေကာင္းသတဲ့။

အေရျပားကုသေရး ဂ်ာနယ္ စာတမ္းမွာ အမ်ိဳးသမီး ၁၇ ေယာက္ကို ၆ ပါတ္ ကုသေပးတာ ေဆးပါတ္ ျပည့္ျပီးေနာက္ ၁ ပါတ္မွာ ၃၈႕၂% က ၂၅႕၅% နဲ႔ ၁၁႕၈% က ၅၁႕၇၅% တိုးတက္မႈေတြ႔ရတယ္။ ၂၃% က ေက်နပ္ၾကျပီး၊ ၁၂% ကေတာ့ ေက်နပ္မႈမရွိဘူး ဆိုပါတယ္။

အေၾကာျပတ္တာ က်န္းမာေရးျပႆနာလို႔ ေရးခဲ့ပါတယ္။ လူဆိုတာ ေမြးတံုးကထက္ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ ပိုလွခ်င္၊ ပိုေကာင္းခ်င္၊ ပိုက်န္းမာ သန္စြမ္းခ်င္ၾကတယ္။ ေလ်ာ့သြား၊ က်သြား၊ ေျပာင္းသြားရင္လည္း နဂိုအေန ျပန္ျဖစ္ခ်င္ၾကတယ္။ ဒီအထိေတာ့ (ေနာ္မယ္)ပါ။ မျဖစ္ႏိုင္ဘူး ဆိုတာကိုပါ ျဖစ္ခ်င္ေနရင္ေတာ့ ေဝဒနာ တိုးတာပါ။ ဒါ့ေၾကာင့္ ကံနဲ႔ စိတ္ဟာ အေၾကာင္းတရား ေတြထဲမွာ ပါေနတာေပါ့။ အဲဒါေၾကာင့္လည္း စိတ္ကုိ ထားတတ္ေအာင္ ျပဳျပင္နည္းေတြ၊ ကံတရား ေကာင္းေအာင္ က်င့္ၾကံစရာေတြ ေပၚေပါက္လာခဲ့တယ္။

ေကာင္းျခင္းငါးျဖာထဲမွာ ဆံပင္၊ အသား၊ အရိုး၊ အရြယ္ နဲ႔အတူ အေရ၏ ေကာင္းျခင္းလည္း ပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီး ေတြသာမက အမ်ိဳးသားေတြအတြက္လည္း ဗိုက္စူ၊ ဗိုက္ပူေတြ မျဖစ္ခ်င္ၾကတာမို႔ “ဗိုက္ေခါက္က်န္းမာေရး” က အေတာ္ အေရးပါလွတယ္။ ဗိုက္ေၾကာျပတ္တာက အေရျပားမွာ ျဖစ္တာပါ။ အေရျပားေအာက္မွာ အဆီျပင္၊ ၾကြက္သား၊ ေနာက္ခံ အရြတ္ျပား၊ အတြင္းဆံုးၾကမွ ဗိုက္ကိုဖံုးေနတဲ့ အလႊာဆိုျပီး ၅ ထပ္ရွိတယ္။ ဗိုက္မစူခ်င္ရင္ ဗိုက္လွခ်င္ရင္ အေရျပား လွရမယ္။ အဆီမထူရဘူး။ (ဗယ္လီ) ေခၚတဲ့ ဗိုက္ၾကြက္သား သန္ေနရမယ္။ တခ်ိဳ႕သိပ္မသိၾကတာက အရြတ္ျပားရဲ႕ အေရးပါမႈဘဲ။ ဗိုက္ကို ခြဲစိတ္ရရင္ ဒီအထပ္ကို က်က်နန ျပန္ခ်ဳပ္ေပးရတာ လက္ဝင္တဲ့ အလုပ္တခုေပါ့။

အထပ္ရွိသမွ် ေကာင္းေနရမယ္။ အေပၚယံေလးနဲ႔ မလံုေလာက္ဘူး။ (တိုးရစ္) ေတြ လာမဲ့ေနရာေတြမွာသာ လမ္းေတြ၊ အိမ္ေတြကို ျမင္ေကာင္းေအာင္ လုပ္ထားသလိုမ်ိဳး။ စစ္ေဆးတဲ့သူ လာခ်ိန္မွာ တခါမွ မတခါဘူးတဲ့ ျခင္ေတာင္ေတြ၊ ေမြ႔ယာေတြ ထုတ္ေပးထားတာမ်ိဳး ဆိုတာေတြက တကယ့္ အေကာင္း၊ အစစ္အမွန္ မဟုတ္ဘူး။

လူတေယာက္ကို ၾကည့္တာနဲ႔ ဗီတာမင္ဘီ ၂ နည္းေနတာကို သိႏိုင္တယ္။ ပါးစပ္ေဘးစြန္းေတြမွာ အေရာင္ေဖ်ာ့ေန၊ နီေန။ အနာျဖစ္ခ်င္ေနတာ ျမင္ရမယ္။ ဆက္သိဘို႔က သူ႔မွာ ဘီ ၂ နည္းေနရင္ ဘီ ၁ လည္း နည္းေနႏိုင္သလို၊ တျခားတျခား အာဟာရေတြပါ နည္းႏိုင္တယ္လို႔ မွန္းတတ္ရတယ္။ ဒီဆင္ျခင္မႈသေဘာအတိုင္းဘဲ ဗိုက္ေၾကာျပတ္သူတေယာက္မွာ အေရျပား ေအာက္လႊာေတြလည္း တခုခုလိုေနႏိုင္တယ္လို႔ သံသယဝင္ဘို႔ ထိုက္တယ္။

ေရနဲ႔ အာဟာရဓါတ္ျပည့္ဝေနတဲ့ အေရျပားဆိုရင္ အေၾကာျပတ္တာဟာ အျဖစ္နည္းတယ္။ ေရေသာက္ မနည္းေစနဲ႔။ မွ်တတဲ့ အစားအစာစားပါ။ အသား-ငါး၊ အသီးအရြက္-အသီးအႏွံ၊ ပဲေတြ စံုေအာင္စားရတာမ်ိဳးေျပာတာပါ။ လႈတ္ရွား ရံုးကန္ႏိုင္ဘို႔ (အင္နာဂ်ီ) ျဖစ္ေစတဲ့အစာ၊ ၾကီးထြားဘို႔၊ ပ်က္တာေတြျပဳျပင္ဘို႔ (ပရိုတင္း)၊ နည္းနည္းစီနဲ႔ ေန႔တိုင္း မပါမျဖစ္တာေတြက ဆီ၊ ဗီတာမင္ေတြနဲ႔ ဓါတ္ဆားေတြျဖစ္တယ္။ ဗီတာမင္ ေအနဲ႔ အီးကို ေသာက္သင့္တယ္။ သူနည္းေနရင္ ေျပာ့ဖတ္ဖတ္ ျဖစ္ေနတာမို႔ (ပိုတက္ဆီယံ) ပါ ျဖည့္ေပးဘို႔ လိုတယ္။ အေၾကာျပတ္ျပီးသူေတြအတြက္ပါ ေကာင္းပါတယ္။

ေၾကာ္ညာေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ အေမရိကားနဲ႔ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာ ပိုမ်ားတာေပါ့။ ေဆး တခုတည္းကို အားကိုးယံုနဲ႔ အဆင္ေျပမွာမ်ိဳးေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ စာထဲမွာ ေရးခဲ့သလို လုပ္စရာေတြပါ လုပ္သင့္တယ္။ ေဆးေတြကလည္း လယ္ကြင္း ယာခင္းထဲကေန ရတာကို ျပဳျပင္ျပီး ဝယ္ခ်င့္စဖြယ္ လုပ္ထားေတြက ပါေသးတယ္။ အလြယ္ရတဲ့ ျမင္းခြါရြက္ကို ကုိယ့္ဖါသာ ၾကံဆရင္လည္း အက်ိဳးရွိႏိုင္မယ္။

ခြဲစိတ္ကုသတာ (ဆာဂ်ရီ) ကိုလည္း လုပ္ခ်င္၊ လုပ္ႏိုင္၊ အေျခအေနေပးရင္ မလုပ္နဲ႔လို႔ မတိုက္တြန္းပါ။ ကုေပးမဲ့ ဆရာဝန္နဲ႔ အရင္ ေဆြးေႏြးပါ။ ဒီေရာဂါမ်ိဳးက အမ်ားၾကီး ေမွ်ာ္မွန္း မထားဘဲ ၾကိဳးစားသင့္တယ္။ အမွန္က ေရာဂါလို႔ တကယ္ သတ္မွတ္တာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ အဲဒါမ်ိဳးက ပိုျပီးကုရတာ မလြယ္ဘူး။ သက္ရွိေတြမွာ ဇရာျဖစ္စဥ္ထဲပါတာကို ျပဳျပင္ဘို႔က သိပ္ခက္တတ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ငယ္တံုးကျဖစ္တာ ၾကာရင္ သက္သာရာကေန မျမင္ရတဲ့အထိ ေျပာင္းတတ္ေသးတယ္။

အမ်ိဳးသမီးေတြက ဗိုက္ေၾကာျပတ္လို႔ ေမးၾကသလို ေယာက္်ားေတြကလဲ ဒူးေၾကာျပတ္တာ ေမးၾကပါတယ္။ (မာစတာေဘးရွင္း) လုပ္လို႔ ျပတ္တယ္လို႔ တရားေသမွတ္ၾကတာ မ်ားတယ္။ (မာစတာေဘးရွင္း) လုပ္ေလ့ရွိတာက လူပ်ိဳျဖစ္ျပီးေနာက္ဆိုေတာ့ အရြယ္ေျပာင္းလာတာနဲ႔ ကိုယ္ခႏၶာေျပာင္းလဲလာတာ တခ်ိန္တည္းက်ေနတယ္။ အမွန္က ကိုယ္မွာ ဝရာကပိန္၊ ပိန္ရာကဝလာတဲ့ေနရာေတြမွာ အေၾကာျပတ္တယ္။ ဘာေၾကာင့္၊ ဘယ္ေနရမွာျဖစ္ျဖစ္ ကုသနည္းကေတာ့ အတူတူပါဘဲ။

ဗိုက္ေၾကာျပတ္တာအတြက္ ေရဓါတ္၊ အာဟာရဓါတ္နဲ႔ စိတ္ဓါတ္၊ အေလးထားျပီးသကာလ၊ မအိုေသးသမွ် အပ်ိဳေလးလို လွေနၾကပါေစ။

Collagen (ကိုလာဂ်င္) http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2013/09/collagen.html

Dr. တင့္ေဆြ
၃ဝ-၅-၂ဝ၁ဝ
၁၅-၄-၂ဝ၁၄

Read more...

Monday, April 14, 2014

Pregnancy Myths ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ အယူအဆ အလြဲအမွားမ်ား

ဆရာ႐ွင့္ သမီး ကိုယ္ဝန္က ၅ လနီးပါး႐ွိေနၿပီလို႔ ကိုယ္၀န္သြားအပ္ေတာ့ Doctor ေျပာပါတယ္၊ ကေလး ႏွလံုးခုန္သံပါ ၾကားရပါတယ္တဲ့ဆရာ။ သမီးသိခ်င္တာ ကိုယ္၀န္ေဆာင္တဲ့သူေတြ ညေန ၅ နာရီ ေက်ာ္ရင္ ေရမခ်ိဳးရဘူးလို႔ ေျပာၾကပါတယ္။ သမီး အလုပ္ခ်ိန္က ေန႔လည္ ၂ နာရီကေန ည ၁၁ ထိ မို႔လို႔ပါ။ ညေန ၅ နာရီေက်ာ္ရင္ ေရမခ်ိဳးရဘူးဆိုတာ ဟုတ္ပါသလား ဆရာ။ ေနာက္ ငွက္ေပ်ာသီးကို ကိုယ္၀န္ရင့္လာရင္ မစားရဘူးတဲ့၊ ကေလးက အထဲမွာထြားေနရင္ ေမြးရခက္လို႔တဲ့ ဟုတ္ပါသလားဆရာ။

မဟုတ္ပါ။ ကိုယ္ဝန္အတြက္ ေရးခ်ိဳးတာကို ဆရာဝန္ေတြက ကန္႔သတ္မႈမလုပ္ပါ။ ေရခ်ိဳးတာက အက်င့္လိုလဲျဖစ္သလို အက်င့္မဟုတ္ဘဲ ေရခ်ိဳးလို႔လဲ ဘာမွ မျဖစ္ေစပါ။ ခ်ိဳးတဲ့ေရရဲ႕ အပူခ်ိန္ကိုသာ ၾကည့္စရာလိုပါမယ္။ ကိုယ္အပူခ်ိန္နဲ႔ တူေလေကာင္းေလပါ။ ခပ္ေႏြးေႏြးခ်ိဳးတတ္သူေတြက ၁ဝဝ ဒီဂရီ (အက္ဖ္) ရွိတဲ့ေရနဲ႔ ခ်ိဳးသင့္ပါတယ္။ ေရခ်ိဳးရျခင္းရဲ႕ အက်ိဳးေက်းဇူးေတြကို အားလံုးသိပါမယ္။ သန္႔ရွင္းေရးအျပင္ ပင္ပန္းေနတဲ့ၾကြက္သားေတြကို ေျပေလ်ာ့ေစပါမယ္။ ေျခေထာက္ေရာင္ေနသူေတြလဲ သက္သာေစႏိုင္တယ္။ ေရျမြာရည္နည္းေနသူေတြမွာ တိုးလာေစမယ္။ ေစာေမြးမွာကိုပါ တားႏိုင္ေလာက္ေပါေသးတယ္။ စိုးရိမ္ႈေတြ သက္သာေစမယ္။ ေရကူးခ်င္သူေတြ ကူးပါေလ။

ငွက္ေပ်ားသီးလဲ စားႏိုင္ပါတယ္။ ကေလးထြားတာ ေကာင္းပါတယ္။ ကေလးဟာ အခ်ိဳးအစားက်က်ထြားလို႔ အေမြးခက္တာ မဟုတ္ပါ။ ေခါင္းက ရွိသင့္တာထက္ ပိုၾကီးေနရင္သာ ခက္ႏိုင္ပါတယ္။

၁။ အတူေနတဲ့အေနအထားအရ ကေလးဟာ ေယာက္်ားေလး၊ မိန္းကေလးျဖစ္တယ္။ မဟုတ္ပါ။ ဖခင္ဆီကလာတဲ့ X နဲ႔ Y (ခရိုမိုဇုမ္း) ေတြကေနသာ ကေလးရဲ႕လိင္ကိုသတ္မွတ္တယ္။
၂။ ကေလးႏွလံုးခုန္သံကေန ေယာက္်ားေလး၊ မိန္းကေလးခြဲသိမယ္။ မဟုတ္ပါ။ ဘယ္လိင္ျဖစ္ျဖစ္ ႏွလံုးခုန္ႏွဳန္းဟာ တမိနစ္မွာ ၁၂ဝ ကေန ၁၆ဝ ရွိတယ္။
၃။ လက္ကိုေခါင္းေပၚေျမွာက္တင္ရင္ ကေလးကို ခ်က္ၾကိဳးပတ္ေနတတ္တယ္။ မဟုတ္ပါ။ အထဲကကေလး လႈပ္ရွားမႈေၾကာင့္သာ အဲလိုျဖစ္ႏိုင္တယ္။
၄။ ကိုယ္ဝန္ေပၚရင္ ကေလးက ၾကီးမယ္။ မဟုတ္ပါ။ ကိုယ္ဝန္တိုင္းမွာ အဲလိုမဟုတ္ပါ။ အရပ္ျမင့္သူေတြက ကိုယ္ဝန္သိပ္မေပၚတတ္ပါ။ ေရျမြာရည္မ်ားတာနဲ႔ အမႊာကိုယ္ဝန္ေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္က သူမ်ားထက္ၾကီးမယ္။
၅။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တံုး မ်က္ႏွာမွာ တင္းတိတ္ေပၚတာဟာ (ကိုယ္ဝန္မ်က္ႏွာဖံုး) ရာသက္ပန္က်န္မယ္။ မဟုတ္ပါ။ ေမြးျပီး ေျပာင္း၊ ေပ်ာက္ပါမယ္။
၆။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနတံုး အတူေနတာ အႏၲရာယ္ၾကီးတယ္။ မဟုတ္ပါ။ (စာတပုဒ္ေရးထားပါတယ္။)
၇။ ကို္ဝန္ရွိစ အိပ္ရာထေေဈဒနာေတြက မနက္ထမွာသာျဖစ္တယ္။ မဟုတ္ပါ။ (စာတပုဒ္ေရးထားပါတယ္။)
၈။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ရင္ ေရမခ်ိဳးနဲ႔။ မမွန္ပါ။ ေရခ်ိဳး သန္႔ရွင္းဘို႔ အေရးၾကီးပါတယ္။
၉။ Linea nigra ေခၚတဲ့ ခ်က္ကေန ဆီးစပ္အထိတန္းေနတဲ့ အေရာင္ရင့္မ်ဥ္းေၾကာင္းကေန ေယာက္်ားေလး-မိန္းကေလး သိတယ္။ ေျဖာင့္ရင္ ေယာက္်ားေလး၊ ေကာက္ရင္ မိန္းကေလး။ ခ်က္အထက္ေရာက္ရင္ ေယာက္်ားေလး။ မဟုတ္ပါ။
၁ဝ။ အသားအေရႏူးညံရင္ မိန္းကေလး၊ ေျခာက္ေနရင္ ေယာက္်ားေလး။ မဟုတ္ပါ။
၁၁။ ဆံပင္ပါးျပီး မြဲေျခာက္ရင္ မိန္းကေလး။ မ်ားျပီး အဆီျပန္ေနရင္ ေယာက္်ားေလး။ မဟုတ္ပါ။
၁၂။ အခ်ိဳၾကိဳက္ေနရင္ မိန္းကေလး။ အငန္ နဲ႔ အခ်ဥ္ၾကိဳက္ရင္ ေယာက္်ားေလး။ မဟုတ္ပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၃-၂ဝ၁၄
၁၄-၄-၂ဝ၁၄

Read more...

Cervical length ကိုယ္ဝန္ေဆာင္နဲ႔ သားအိမ္လည္ပင္းအရွည္

သမီးရဲ႕အသက္က ၃ဝ ပါ။ အမ်ိဳးသားရဲ႕အသက္က ၃၂ ပါဆရာ။ သမီးက January 2013 တုန္းက ကေလး 21 weeks နဲ႔ ေစာေမြးျပီး ကေလးလည္း ဆံုးသြားပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ သမီးကိုယ္ဝန္ 10 weeks ကစျပီး bleeding ျဖစ္ေနတာ။ အိမ္မွာပဲ ေရအိတ္ေပါက္ျပီး ေဆးရံုေရာက္ေတာ့ ရိုးရိုးပဲေမြးျပီး ကေလးဆံုးသြားပါတယ္။ bleeding ျဖစ္ကတည္းက progestrone ထိုးလည္းထိုးတယ္၊ ေသာက္လည္းေသာက္တယ္္။ 20 Weeks မွာ bleeding ရပ္သြားေတာ့ Progesterone ရပ္ျပီး အားေဆးပဲဆက္ေသာက္ခိုင္းတယ္။ သမီး အခု ကေလး ျပန္ယူဖို႔ စီစဥ္ေနပါတယ္ဆရာ။ လိုအပ္တဲ့ blood test နဲ႔ ultrasound ေတြေတာ့ လုပ္ထားပါတယ္။ အားလံုး normal လို႔ေျပာတယ္ဆရာ။ ကေလးျပန္ယူလို့ ရျပီလို႔ေျပာပါတယ္။
သမီးသိခ်င္တာေလးေတြရိွလို႔ ေမးပါရေစဆရာ။
၁) သမီးရဲ႕ Cervical length က ကိုယ္ဝန္ 15 weeks မွာ တိုင္းထားတာေတာ့ 2.6 to 2.7cm ရွိပါတယ္။ Normal က ဘယ္ေလာက္လဲဆရာ။ cervical length က ကိုယ္ဝန္ weeks ေပၚမွာ မူတည္ျပီအေျပာင္းအလဲရိွလား။ ကေလး ေစာေမြးတာ Cervical length ေၾကာင့္လားဆရာ။
၂) retrovert and antrovert ဆိုဲတ့အေၾကာင္းေလး အေသးစိတ္သိပါရေစ ဆရာ။ retrovert နဲ႔ antrovert ေပၚမူတည္ျပီ ကိုယ္ဝန္ အေျခအေနေပၚ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈေလးသိပါရေစ။
၃) သမီး ကေလးမယူခင္ ဘယ္လိုကာကြယ္ေဆးမ်ိဳးေတြ ထိုးသင့္လဲ ဆရာ။
၄) progesterone က thigh မွာပဲထိုးရတာလား၊ buttock မွာ ထိုးလို႔မရဘူးလားဆရာ။ thigh နဲ႔ buttock ဆိုရင္ ဘယ္ေနရာက ပိုျပီးေဆးအာနိသင္ ပိုျမန္လဲဆရာ။ nurse မ ေတြက သမီးကို thigh မွာပဲထိုးေပးၾကတာမ်ားလို႔ ဘာကြာလဲသိခ်င္ လို႔ပါဆရာ။ ဆရာ ေဆးထိုးျပီးရင္ လက္နဲ႔ေခ်လို႔ရလား။ သမီးက ေဆးထိုးျပီးရင္ နီေဖာင္းျပီး ယားလာတယ္။ ခဏၾကာမွ ေပ်ာက္သြားတာ။ ျပီးေတာ့ အမာရြတ္အမည္းၾကီးက်န္ခဲ႔တယ္။ အဲဒါ ပံုမွန္ပဲလားဆရာ။ အဲလို ျဖစ္လာရင္ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲဆရာ။
၅) သမီးရဲ႕ ကိုယ္ဝန္မပ်က္ခင္ နဲ႔ ကိုယ္ဝန္ပ်က္တုန္းက result ေတြနဲ႔ အခုက ေလးမယူခင္ လုပ္ထားတဲ့ test result ေတြ တဲြေပးထားပါတယ္ဆရာ။ သမီးဘာေၾကာင့္ 10weeks ကတည္းက bleeding ျဖစ္ျပီ 21weeks မွာ ေစာေစာ contraction ျဖစ္ျပီ ကေလးေမြးလဲဆိုတာသိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။
၆) သားအိမ္ contraction မျဖစ္ေအာင္ Ventolin ေသာက္ၾကတယ္လို႔ ၾကားဖူးတယ္ဆရာ။ သမီးက Ventolin ေသာက္ ရင္ ႏွလံုုးခုန္ႏႈန္းျမန္ျပီး လက္ေတြတုန္တတ္တယ္။ Ventolin အစားတျခားသားအိမ္ contraction မျဖစ္ေအာင္ ေသာက္လို႔ရတဲ့ ေဆးမ်ိဳးေတြရိွရင္ သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။
၇) သမီးလို bleeding ျဖစ္ျပီ ေစာေမြးတဲ့ သူအေနနဲ႔ ေနာက္ကိုယ္ဝန္ ရိွရင္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ ဘယ္လိုေဆးကုသမႈေတြ ခံယူသင့္သလဲဆိုတာ သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ Progesterone တမ်ိဳးတည္းကို weekly injection till 37 weeks ဆိုရင္ လံုေလာက္ျပီလား ဆရာ။

(၁) ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အားလံုးရ့ဲ ၆-၈% က အခ်ိန္မတိုင္ခင္ေမြးတယ္။ ေမြးလာတဲ့ကေလး အသက္ရွင္အံုးေတာ့ ကေလးအတြက္ အႏၲရာယ္မ်ားတယ္။ Cervical length assessment ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မွာ သားအိမ္လည္ပင္းကို (အာလ္ထြာေဆာင္း) နဲ႔ တိုင္းတာသင့္တယ္။ ပံုမွန္ထက္ တိုေနရင္ ကေလးေစာေမြးတတ္တယ္။ တိုေလေလ ေစာေမြးႏိုင္ေလေလျဖစ္တယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ၂ ခါတိုင္းတယ္။ ၁၄ ပါတ္မွာ တခါနဲ႔ ၂၄ ပါတ္မွာ တခါတိုင္းတယ္။ ၂၂-၂၄ ပါတ္မွာ ၁၅ မီလီမီတာထက္တိုရင္ ပံုမွန္မဟုတ္ဘူး။ တခ်ိဳ႕ဆရာဝန္ေတြက ေမြးလမ္းထဲကေန ရိုက္တဲ့နည္းနဲ႔ ကိုယ္ဝန္ ၁၈ ပါတ္နဲ႔ ၂၂ ပါတ္မွာ တိုင္းၾကတယ္။ ပံုမွန္ကိုယ္ဝန္ဆိုရင္ ကိုယ္ဝန္ ၂ဝ ပါတ္မွ သားအိမ္လည္ပင္းက ၄ဝ မီလီမီတာ၊ ၃၄ ပါတ္မွာ ၃၄ မီလီမီတာရွည္တယ္။

(၂) Prenatal Tests ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ စမ္းသပ္ရမဲ့ စစ္ေဆးနည္းမ်ား http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/05/pregnancy-tests-2.html

(၃) သားအိမ္ဆိုတာ အမ်ားဆံုးက Anteverted uterus ေရွ႕ေကာက္အေနအထားျဖစ္တယ္။ Retroverted uterus ဆိုတာ သားအိမ္ကအေနအထား ေနာက္ျပန္ေနတာကိုေခၚတယ္။ ၃ ေယာက္မွာ ၁ ေယာက္၊ ဒါမွမဟုတ္ ၅ ေယာက္မွာ ၁ ေယာက္ ေနာက္လန္ေနတယ္။ သားအိမ္ေနာက္လန္ေနရင္ ကိုယ္ဝန္ရဘို႔အတြက္ သက္ေရာက္မႈမရွိႏိုင္ပါ။

(၄) အသားေဆး IM ထိုးတာကို ၾကြက္သားရွိရာ ဘယ္မွာထိုးထိုးရတယ္။ ၾကြက္သားမ်ားရာမွထိုးတာ ပိုသင့္တယ္။ အဝတ္အစားခြ်တ္ရလြယ္ေအာင္၊ ေဆးထိုးေပးသူကိုယ္အေနထားအဆင္ေျပေအာင္ဆိုျပီး တခ်ိဳ႕က လက္ေမာင္းမွာ ထိုးတယ္။

(၅) Pregnancy and Bleeding During Early Stage ကိုယ္ဝန္ႏုစဥ္ ေသြးဆင္းျခင္း http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/05/pregnancy-and-bleeding-during-early.html

(၆) Ventolin (Albuterol) ေဆးကို FDA ကေန pregnancy category C လို႔သတ္မွတ္ထားတယ္။ ကိုယ္ဝန္မွာသံုးဘို႔မသင့္ပါ။

(၇) Premature labor ကေလးေစာေမြးျခင္း http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2013/11/premature-labor.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၂-၁၁-၂ဝ၁၃

Read more...

Cervical incompetence သားအိမ္အဝမလံုျခင္း

အသက္ ၂၉ ႏွစ္ပါ။ အသက္ ၂၈ ႏွစ္မွာ ကိုယ္ဝန္စယူပါတယ္။ ကို္ယ္ဝန္ ၂၆ ပါတ္မွာ ေရမႊာေပါက္ျပီး ေမြးသြားပါတယ္။ ၄၅ ရက္ျပည့္တဲ့ေန႔႔မွ ာဗိုက္အပ္ထားတဲ့ OG ဆီမွာပဲ ေဆးစစ္လိုက္ပါတယ္။ သားအိမ္ေခါင္းမလုံလို႔ ျဖစ္သြားတယ္ေျပာပါတယ္ ဆရာ။ ေနာက္တစ္ေခါက္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ရင္ သားအိမ္ဝကိုစည္းရမယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ေနာက္ ရွစ္လအၾကာမွာ ဒုတိယ ကိုယ္ဝန္ျပန္ယူပါတယ္။ ပထမကိုယ္ဝန္အပ္တ့ဲ OG နဲ႔ပဲ ဆက္ျပပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ ၁၉ ပါတ္မွာ သားအိမ္ဝစည္းပါတယ္။ ေနာက္ ၆ ရက္အၾကာမွာပဲ ဗိုက္နာလာပါတယ္။ မနက္ ၂ နာရီမွာ ဗိုက္နာလာလို႔ ေဆးရုံသြားလိုက္ေတာ့ အေရးေပၚ ကုသမႈေတြ လုပ္ပါတယ္။ ေနာက္ ၂ ရက္မွာပဲ သားအိမ္ဝစည္းထားတာ ေျဖလိုက္ရပါတယ္။ ေနာက္မနက္ေစာေစာမွာပဲ ေမြးသြားတယ္ဆရာ။ သမီးကအခု ႕႕႕႕႕ မွာပါ။ ျပေနက် OG က ႕႕႕႕႕ ကပါ။ လႊဲလိုက္တာက ႕႕႕႕႕ ေဆးရံုကိုပါ။ ပထမ ကိုယ္ဝန္တုန္းကေတာ့ ျမန္မာျပည္ခဏျပန္တုန္းမွာ ျဖစ္သြားေတာ့ ကေလးက မရလိုက္ပါဘူး။ အခု X-ray ရိုက္၊ ေသြးစစ္ အကုန္လုပ္ဖို႔ ေျပာလို႔ စစ္ျပီးပါျပီ။ အားလုံးပုံမွန္ပဲလို႔ေျပာပါတယ္။ သားအိမ္ဝစည္းတာ ေနာက္က်တာေၾကာင့္လို႔ ေျပာပါတယ္။ OG က ေနာက္ေျခာက္လေနရင္ ကိုယ္ဝန္ထပ္ယူဖို႔ ေျပာေနပါတယ္။ အသက္ၾကီးလာေလ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ရ ခက္ေလျဖစ္မွာစိုးလို႔လို႔ ေျပာပါတယ္ဆရာ။ သမီးသိလိုတာကေတာ့ ၃ ႏွစ္ဆက္တိုက္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္လို႔ ျဖစ္ပါ့မလားဆိုတာပါဆရာ။ သမီးကကိုယ္ဝန္ျပီး ၂ လထဲဝင္တာနဲ႔ တံေတြးေတာင္ မ်ိဳမခ်ခ်င္ေလာက္ေအာင္ပါပဲဆရာ။ အစာစားျပီးရင္လည္း အန္တယ္၊ ဘာအနံ႔မွမခံႏိုင္ဘူး။ ၄ လျပည့္မွပဲစားႏိုင္ျပီးပုံမွန္ျပန္ျဖစ္ပါတယ္။ အခုလိုမ်ိဳးမျဖစ္ေအာင္ ကိုယ္ဝန္မေဆာင္ခင္ ၾကိဳတင္ေဆးေသာက္ျပီး ကာကြယ္လို႔ရပါသလားရွင့္။

သားအိမ္ဝဆိုတာ ကိုယ္ဝန္မရွိခ်ိန္မွာ အေပါက္ရွိတယ္ဆိုယံုသာ က်ယ္တယ္။ ပိတ္ထားတဲ့ပါးစပ္လိုဘဲ။ ကိုယ္ဝန္ရွိလာရင္ အခြ်ဲရည္နဲ႔ျပည့္လာာမယ္။ ပလပ္နဲ႔ဆို႔ထားသလိုျဖစ္ေနမယ္။ မာတင္းတင္းရွိမယ္။ ကေလးဖြါးေတာ့မယ္ဆိုရင္ အေျပာင္းအလဲေတြစျပီ။ ေျပာ့မယ္၊ ရွည္မယ္၊ အဝက်ယ္မယ္၊ ႏႈပ္ခမ္းသားပါမယ္။ ေအာက္ဖက္ဆီကိုနီးနီးလာမယ္။ ဒီျဖစ္စဥ္ေတြ အခ်ိန္မတိုင္ခင္ျဖစ္လာတာကို ‘သားအိမ္အဝမလံုျခင္း’ ေခၚတယ္။

သားအိမ္ဝရဲ႕ အထဲေပါက္ဝက ကေလးမထြက္မခ်င္းပိတ္ေနရတယ္။ တကယ္လို႔ အဲဒီအတြင္းေပါက္ဟာ ၁ စင္တီမီတာ ထက္ပိုက်ယ္ေနရင္ ပံုမွန္မဟုတ္ဘူးလို႔ေျပာႏိုင္တယ္။ ၂ စင္တီသာဆိုရင္ သားအိမ္ဝမလံုဘူးလို႔ ေရာဂါနာမယ္တပ္ႏိုင္ျပီ။ ေရျမြာေစာေပါက္မယ္။ ကေလး ေစာေမြးမယ္။ ကလးအသက္ရွင္ဘို႔ဆိုတာ ေစာေလခက္ေလျဖစ္မယ္။ အဲလိုက်ယ္ေနျပီး ေမြးခ်င္လာေပမဲ့ ဗိုက္မနာဘူး။ ပံုမွန္ကိုယ္ဝန္ကေန ေမြးခါနီးရင္ (၁) သားအိမ္က ညႇစ္လာျပီး နာမယ္၊ (၂) သားအိမ္ဝက ပြင့္ + ပါး + တို လာရမယ္။

Incompetent cervix လို႔လဲေခၚတယ္။ သားအိမ္အဝမလံုျခင္းဆိုတာ သားအိမ္ဝအားနည္းလို႔ျဖစ္တယ္။ ကိုယ္ဝန္ စုစုေပါင္းရဲ႕ ၁-၂% သာရွိတယ္။ ကိုယ္ဝန္ ဒုတိယသံုးလထဲမွာ ပ်က္တာထဲမွာ၂ဝ-၂၅% ျဖစ္ေစတယ္။

ဘယ္လိုအမ်ိဳးသမီးေတြမွာျဖစ္ႏိုင္သလဲ
• ကိုယ္ဝန္ တခါမက (၃ လေနာက္မွာ) ပ်က္က်သူ၊
• အရင္ သားအိမ္အဝမလံုျခင္း ျဖစ္ဘူးသူ၊
• အရင္က ေရျမြာေစာေပါက္ဘူးသူ၊
• အရင္က ကိုယ္ဝန္လမေစ့ဘဲေမြးဘူးသူ၊
• သားအိမ္ဝကို ခြဲစိတ္မႈတခုခုရွိဘူးသူ၊
• သားအိမ္ဝခ်ဲ႕ျပီး D and C သားအိမ္ခဏခဏျခစ္ရသူ၊
• DES ေဆးသံုးသူေတြမွာျဖစ္တယ္။
• ေမြးရာပါ သားအိမ္ပံုမွန္မဟုတ္သူ။

ဘယ္လိုကုသမႈလုပ္မလဲ
Cervical cerclage သားအိမ္ဝကို ခ်ဳပ္ျပီး ယာယီပိတ္ေပးထားနည္းလုပ္ရမယ္။ ေအာက္က (ေမြးလမ္းေၾကာင္း) ကေန လုပ္တာမ်ားတယ္။ အထက္ (ဗိုက္) ဖြင့္ျပီးလုပ္နည္းလဲရွိတယ္။ ဒီနည္းက ခ်ဳပ္ရိုးကို လိုခ်င္တဲ့ေနရာ အတိအက်မွာ လုပ္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္ဝန္ ၁၄-၁၆ ပါတ္မွာ လုပ္တာမ်ားတယ္။ ၃၆-၃၈ ပါတ္ရရင္ျဖဳတ္မယ္။

သားအိမ္အဝ မလံုတာကို ခပ္ေစာေစာသိဘို႔ ခက္တယ္။ ၁၆-၂ဝ ပါတ္ေရာက္ရင္ ဗဂ်ိဳင္းနားကေနရိုက္တဲ့ (အာလ္ထြာေဆာင္း) နဲ႔ သားအိမ္လည္ပင္းအရွည္ တိုင္းႏိုင္တယ္။ တိုေနရင္ မေကာင္းဘူး။ Steroids ေဆးသံုးျပီး ေစာေမြးတာကိုေနာက္က်ေစႏိုင္တယ္။

Pregnancy and Prednisolone ကိုယ္ဝန္ႏွင့္ (ပရက္နဆိုလံုး) နဲ႔ Cervical length ကိုယ္ဝန္ေဆာင္နဲ႔ သားအိမ္ လည္ပင္းအရွည္ ေတြကိုလဲ ေရးထားပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၂-၂-၂ဝ၁၄

Read more...

Breast Benign Lumps ကင္ဆာမဟုတ္တဲ့ ရင္သားအက်ိတ္မ်ား

(၁) ဆရာ က်မနာမည္က ႕႕႕႕႕၊ အသက္ ၃၁၊ အပ်ိဳပါ၊ က်မအခု ႕႕႕႕႕မွာပါ။ က်မဘယ္ဖက္ႏို႔ေဘး ခ်ိဳင္းေအာက္မွာ အလံုးတစ္လံုး ေကာ္လီးလံုးအရြယ္ရိွတယ္။ သံုးနစ္ေလာက္ၾကာၿပီ။ အလံုးကမာၿပီး ေရြ႔႕လို႔ရတယ္၊ ဆရာဝန္ တစ္ခါျပဖူတယ္၊ ဘာမွာမျဖစ္ဘူးဆိုၿပီး ဒီတိုင္ထားတယ္တယ္။ အခုရာသီလာခ်ိန္ နည္းနည္းကိုက္သလိုခံစားရတယ္။ ရင္သားကင္ဆာ ျဖစ္နိင္ပါသလား။ ခြဲစိတ္ဖို႔ လိုမလားလို႔ဆရာကုိ လွမ္းေမးၾကည့္တာ၊ မ်ိဳး႐ိုးမွာလဲ ကင္ဆာေတာ့ မရိွဘူးဆရာ။
(၂) သမီး 18 March က Breast Ultrasound ႐ိုက္ျပီးပါျပီဆရာ။ Attachment နဲ႔ပို႔ေပးလိုက္ပါတယ္။ သြားျပန္ျပေတာ့ အက်ိတ္ကေသးတယ္၊ ခြဲစရာမလိုဘူး၊ မစိုးရိမ္ရဘူးေျပာပါတယ္။ အျမဲေတာ့ကိုယ္ဖာသာကို သတိထားျပီးၾကည့္၊ တစ္ႏွစ္တစ္ခါ Ultrasound ျပန္႐ိုက္ၾကည့္လို႔ပဲ ေျပာပါတယ္။ ဘာေဆးမွမေပးလိုက္ပါဘူးဆရာ။ ေဆးခန္းျပျပီး တစ္ပတ္ေလာက္ေနေတာ့ မာမာအေျမာင္းလိုလို အလုံးလိုလိုအက်ိတ္က ေသးလဲမေသးသြားေတာ့ စိတ္ျပန္ပူလာတယ္၊ စိုးရိမ္စိတ္လဲျဖစ္လာတယ္။ ေမးစရာေမးခြန္းနဲ႔ သိခ်င္တာေတြလဲရွိလာလို႔ ဆရာ့ကို Email ထပ္ပို႔လိုက္ရတာပါ။ ဘာေဆးေသာက္ရင္ ေပ်ာက္ႏိုင္လဲ။ စိုးရိမ္ရလားဆရာ။

(၃) ဆရာ သမီးညီမေလးက ရင္သားမွာ အက်ိတ္ျဖစ္ေနတာကို လြန္ခဲ့တဲ့ ၁ လေလာက္က စၿပီးစမ္းမိပါတယ္။ ခြဲမယ္ ခြဲမယ္နဲ႔ မခြဲျဖစ္ပဲေနေနရတုန္းပဲ။ အသက္က ၃၁ႏွစ္ပါ အိမ္ေထာင္ မရွိပါဘူး။
(၄) သမီး 18 March က Breast Ultrasound ႐ိုက္ျပီးပါျပီဆရာ။ Attachment နဲ႔ပို႔ေပးလိုက္ပါတယ္။ သြားျပန္ျပေတာ့ အက်ိတ္ကေသးတယ္၊ ခြဲစရာမလိုဘူး၊ မစိုးရိမ္ရဘူးေျပာပါတယ္။ အျမဲေတာ့ကိုယ္ဖာသာကို သတိထားျပီးၾကည့္၊ တစ္ႏွစ္တစ္ခါ Ultrasound ျပန္႐ိုက္ၾကည့္လို႔ပဲ ေျပာပါတယ္။ ဘာေဆးမွမေပးလိုက္ပါဘူး။ ေဆးခန္းျပျပီး တစ္ပတ္ေလာက္ေနေတာ့ မာမာအေျမာင္းလိုလို အလုံးလိုလိုအက်ိတ္က ေသးလဲမေသးသြားေတာ့ စိတ္ျပန္ပူလာတယ္၊ စိုးရိမ္စိတ္လဲျဖစ္လာတယ္။ ေမးစရာေမးခြန္းနဲ႔ သိခ်င္တာေတြလဲရွိလာလို႔ ဆရာ့ကို Email ထပ္ပို႔လိုက္ရတာပါ။ ဘာေဆးေသာက္ရင္ ေပ်ာက္ႏိုင္လဲ။ စိုးရိမ္ရလားဆရာ။
(၅) ဆရာရွင့္ ကၽြန္မအသက္ 35 ႏွစ္ပါ။ အိမ္ေထာင္ (ရည္းစား) မရိွပါ။ ညာဘက္ nipple အေပၚတည့္တည့္နားေလာက္မွာ မာမာခဲခဲ mass ေလးတစ္ခု စမ္းမိသလိုရိွလို႔ပါ။ ဆရာ့ blog ထဲက ရင္သားကင္ဆာနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ post ေတြေတာ့ အားလံုးလိုလိုဖတ္ျပီးပါျပီ။ ပံုမွန္ဟုတ္သလုိလို မဟုတ္သလိုလို ေ၀ခြဲမရျဖစ္ေနလို႔ပါဆရာ။ ဘယ္ဘက္မွာလည္း ရိွသလိုလို ထင္မိေပမယ့္ ညာဘက္က ေတာ္ေတာ္ထင္ရွားပါတယ္။ ညာဘက္ breast က ဘယ္ဘက္ထက္ အေပၚနည္းနည္း ေရာက္ေနသလိုေတာ့ ရိွပါတယ္။ မာခဲပါတယ္။ ဖိလိုက္ရင္ေနရာေရြ႔သလုိလိုရိွပါတယ္။ နည္းနည္းနာတာ သူ႔သဘာ၀လား လက္ဖိအားေၾကာင့္လား မသဲကြဲပါဘူးဆရာ။ အဲဒီေနရာမွာ အဲလိုမာခဲခဲအလံုးေလးလိုလိုအေျမွာင္းေလးလိုလိုရိွေနတာ ဘာျဖစ္ႏိုင္ပါသလဲဆရာ။

ေမးခြန္း (၁) မွာ ခ်ိဳင္းေအာက္ဆိုရင္ (၁) တက္ေစ့ Lymph node ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဒါေပမဲ့ (၂) ရာသီရက္နဲ႔ဆက္စပ္မႈရွိလို႔ ခ်ိဳင္းဘက္ဆီကိုသြားေနတဲ့ Tail of breast ရင္သားရဲ႕ အစိတ္အပိုင္းကျဖစ္တာျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

မိန္းကေလးတိုင္း အမ်ိဳးသမီးၾကီးငယ္တိုင္း ကိုယ့္ရင္သာကိုယ္ စမ္းသပ္ျပီး၊ သံသယရွိရင္ ခ်က္ခ်င္းဆရာဝန္ကုိ ျပသင့္တာ သိေနၾကပါျပီ။ ကင္ဆာဆိုရင္ ေၾကာက္စရာမွန္ေပမဲ့ ေစာေစာသိလို႔ စနစ္တက်ကုသရင္ အမ်ားၾကီး ေကာင္းေစတဲ့ ကင္ဆာထဲမွာ ရင္သားကင္ဆာက ထိပ္ကေနတယ္။ ကင္ဆာမဟုတ္တဲ့ ရင္သားအက်ိတ္ေတြက ၈ဝ% ရွိတယ္။ အမ်ိဳးအစားကေတာ့ မ်ားပါတယ္။ ေယဘုယ်ေျပာရရင္ အက်ိတ္နခမ္းသားက ေခ်ာေမြ႔ေနမယ္၊ ေရြ႔ရွားလို႔လဲ လြယ္တယ္။ အက်ိတ္ရယ္လို႔မဟုတ္ဘဲ ထိခိုက္မိလို႔။ လစဥ္နဲ႔ အသက္ေၾကာင့္ ေဟာ္မုန္းအေျပာင္းအလဲ၊ ေဆးဝါးေတြကေနလည္း ရင္သားမွာ အရင္လိုမဟုတ္ာမ်ိဳး ျဖစ္လာေစႏိုင္ပါတယ္။ ကုန္ကုန္ေျပာရရႈ္ ရင္သားႏွစ္ဘက္ဟာ တသက္လံုး ေျပာင္းလဲေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ကင္ဆာမဟုတ္တဲ့ ရင္သားအက်ိတ္ေတြကေတာ့ -
(၁) Fibroadenomas (ဖိုက္ဘရိုအဒီႏိုးမား)။ အမ်ားဆံုးေတြ႔ရတဲ့ အမ်ိဳးအစားျဖစ္တယ္။ အစိုင္အခဲျဖစ္ေနမယ္။ စမ္းၾကည့္ရင္ ရင္သားအတြင္းထဲမွာ ေရြ႕တာသိပ္လြယ္ကူတယ္။ ဒါေၾကာင့္ Breast mouse ႏို႔ထဲကၾကြက္လို႔ တင္စားေခၚၾကတယ္။ ခြဲစိတ္ေပးရတာမ်ားတယ္။ အသက္ ၂ဝ-၃ဝ အတြင္း အမ်ားဆံုးျဖစ္တယ္။ ဆရာခြဲေပးရဘူးတာ ရာဂဏန္းနီးမလားဘဲ။
(၂) Fibrocystic changes (ဖိုက္ဘရိုဆစ္စတစ္) အေျပာင္းအလဲ။ ေဟာ္မုန္းေျမာင္းလဲေနတာကေန ျဖစ္ေစတယ္။ ႏွစ္ဘက္လံုးမွာ ျဖစ္တာမ်ားတယ္။ ဥပမာ ရာသီမလာခင္ တင္းျပီးနာခ်င္တာမ်ိဳး။ တခါတေလ ႏို႔သီးအဖ်ားကိုညွစ္ၾကည့္ရင္ အရည္လိုပါ ထြက္ႏိုင္ေသးတယ္။ အက်ိတ္လိုျဖစ္ေနတာ အေခ်ာင္းလိုက္၊ ေျမာင္းလိုက္ေနမယ္။ စမ္းၾကည့္ရင္ ခပ္မာမာ ရာဘာနဲ႔တူတယ္။ အသက္ ၄ဝ ေအာက္မွာသာ အျဖစ္မ်ားတယ္။
(၃) Simple Cysts ရိုးရိုး (ဆစ္)။ အရည္ျပည့္ေနတဲ့ အိတ္ေလးမ်ိဳးျဖစ္တယ္။ တခုတည္းေရာ တခုမကပါျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အရြယ္အစားလဲ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိႏိုင္တယ္။ နာႏိုင္တယ္။ နာတာကလည္း ရာသီခြင္နဲ႔အမွ်ေျပာင္းတယ္။
(၄) Intraductal papillomas ႏို႔ျပြန္တြင္းက (ပက္ပလိုမား)။ ေသးတယ္၊ အေသအခ်ာၾကည့္ရင္ ၾကြက္ႏို႔လိုတူတယ္။ ႏို႔သီးအနားတဝိႈက္မွာ ေတြ႔ရတယ္။ အသက္ ၄ဝ-၅ဝ ေတြမွာပိုျဖစ္ျပီး ႏို႔သီးအဖ်ားကေန ေသြးထြက္ႏိုင္တယ္။
(၅) Traumatic fat necrosis ထိခိုက္မလို႔ အဆီခဲေတြပ်က္စီးျခင္းျဖစ္တယ္။ ခပ္ဝိုင္းဝိုင္း။ ခပ္တင္းမာမာ၊ တခုတည္းရွိျပီး၊ မနာဘူး။
(၆) Mastitis (Breast Infection) ႏို႔နာ။ ႏို႔ပိုးဝင္ျခင္းလည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အက်ိတ္ျဖစ္မယ္၊ နာမယ္၊ အေပၚယံအေရျပား နီျမန္းေနမယ္။ အနာက အေရျပားနဲ႔နီးမွသာ နီတာျမင္ရမယ္။ အပူခ်ိန္စမ္းရင္ ပိုပူေနမယ္။
(၇) Breast Pseudolumps အက်ိတ္မဟုတ္တဲ့ အက်ိတ္။ ရင္သားအတုထဲက (စီလီကြန္) တေနရာကထူပ်စ္လာတာ၊ အဆီခဲတခ်ိဳ႕ေသတာ၊ ေအာက္ကနံရိုး။ Breast cancer ကင္ဆာ၊ Lipoma အဆီအက်ိတ္ နဲ႔ Milk cyst (galactocele) ႏို႔ရည္ခဲေတြလည္း ထည့္စဥ္းစားရမယ္။

ဘယ္လိုကုသမလဲ
ေရာဂါနာမည္ေတြ အဂၤလိပ္လိုပါေရးထားလို႔ စိတ္မပူ၊ စိတ္မရႈတ္ပါနဲ႔။ ၁၊ ၂၊ နဲ႔ ၃ ေတြ အမ်ားဆံုးျဖစ္တယ္။ နံပါတ္ (၃) ကိုသာ ခြဲေပးရတာမ်ားပါတယ္။ ႏို႔နာတဆိုတာလဲ တျခားေနရာေတြမွာျဖစ္တဲ့အနာလိုပါဘဲ။
(၁) Fibroadenomas နဲ႔ intraductal papillomas ေတြကို ခြဲစိတ္ကုသရမယ္။ lumpectomy အက်ိတ္ခြဲထုတ္နည္းက သမားရိုးက်နည္းျဖစ္တယ္။ laser ablation, or cryoablation တျခားနည္းေတြလဲ ခုေခတ္မွာ စမ္းသံုးပါတယ္။
(၂) Fibrocystic breast changes ဆိုတာ ကုစရာမလိုပါ။ နာတာေရာင္တာအတြက္ အေနရခက္ရင္ အနာ-အကိုက္သက္သာေဆးေသာက္ႏိုင္ပါတယ္။
(၃) Simple cysts ဆိုရင္ ေဆးထိုးအပ္သံုးျပီး စုပ္ထုတ္ႏိုင္တယ္။ ကင္ဆာမဟုတ္ဆာေသျခာဘို႔လုပ္တာလည္း ဒီလိုမ်ိဳးလုပ္တာပါဘဲ။
(၄) Mastitis ႏို႔နာကို အပူကပ္ေရးရမယ္။ ပိုးေသေဆးနဲ႔ အနာသက္သာေဆးေပးျပီး ျပည္တည္ရင္ေတာ့ ျပည္ကို ခြဲစိတ္နည္းနဲ႔ထုတ္ရမယ္။

1. Breast Abscess and Mastitis ႏို႔နာ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-abscess-and-mastitis.html
2. Breast Beauty ရင္သားအလွ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/04/beauty-of-breast.html
3. Breast Cancer Chemotherapy ရင္သား-ကင္ဆာကို ေဆးေပးကုသျခင္း http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-cancer-chemotherapy.html
4. Breast Cancer Today ရင္သား-ကင္ဆာ အရင္ကနဲ႔မတူပါ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-cancer-today.html
5. Breast Cancer Treatment regimes ရင္သား-ကင္ဆာ ကုထံုးမ်ား http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-cancer-treatment-regimes.html
6. Breast Cancer ရင္သား-ကင္ဆာ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-cancer.html
7. Breast Conditions ရင္သား က်န္းမာေရး http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2013/09/1030am-sep-11-2013-pectoral-muscles.html
8. Breast Enlargement ကေလးအတြက္မို႔ မေသးခ်င္တာ ရင္သားပါ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/03/breast-enlargement.html
9. Breast Fibroadenosis (ဖိုက္ဘရို-အဒီႏိုးဆစ္) ရင္သားေရာဂါ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/fibroadenosis.html
10. Breast Implant ရင္သားအတု http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-implant.html
11. Breast Inverted nipples ႏို႔ပါးစပ္ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-inverted-nipples.html
12. Breast Itching ရင္သား ယားျခင္း http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-itchiness.html
13. Breast Lumps ကင္ဆာမဟုတ္တဲ့ ရင္သားအက်ိတ္မ်ား http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2013/04/benign-breast-lumps.html
14. Breast Massage ရင္သား ႏွိပ္နယ္ျခင္း http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/03/breast-massage.html
15. Breast Milk Supply ႏို႔ထြက္နည္းေနရင္ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/milk-supply.html
16. Breast Pain ရင္သားနာတာ ဘာလို႔ပါလဲ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-pain.html
17. Breast Reconstruction ရင္သား အသစ္တပ္ေပးျခင္း http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-reconstruction.html
18. Breast reduction ရင္သား ေသးေအာင္လုပ္ျခင္း http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2013/09/breast-reduction.html
19. Breast self examination ရင္သားအား မိမိဖါသာ စမ္းသပ္နည္း http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/breast-self-examination.html
20. Intraductal papillomas ရင္သားကေန ေသြးထြက္တဲ့ေရာဂါ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2014/02/intraductal-papillomas_10.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၄-၃-၂ဝ၁၃
၁၉-၂-၂ဝ၁၄
၁၄-၄-၂ဝ၁၄

Read more...